Những cuộc chiến khác đã được chụp hình.
Thế Chiến II đã được tường trình từ đầu đến cuối,
ở mọi quân chủng, trên mọi chiến trường.
Lần đầu tiên trong lịch sử, giới dân sự biết vài điều
về việc những người con, người chồng và anh em
của họ đã sống và chết ra sao trong trận chiến kinh hoàng này.
Những hình ảnh của cuộc chiến này làm cháy bỏng đôi mắt và tinh thần chúng ta
và nối kết chúng ta cùng nhau.
Tôi yêu công việc đó vì nó nguy hiểm.
Tôi là một người nhút nhát,
nhưng vì đã có công việc phải làm, tôi đã làm.
Bất chấp hoạt động nguy hiểm đến thế nào
mà ta phải thực hiện.
khi bạn nhìn qua tấm kính đó,
lớp kính đó là vách ngăn của bạn.
Một lần tôi đã quá say mê
và nhoài ra ngay trước họng súng,
để quay khẩu súng đang nhả đạn, và đó là một sai lầm lớn,
vì sức nổ từ họng súng đã đẩy tôi văng xa khoảng trên 10 mét,
mông rơi lên một ấm trà.
Chúng tôi đến một giao lộ nơi đó chúng tôi bị ngắm bắn.
Đạn bay vèo vèo sát bên chúng tôi vào ca-bin chiếc xe tải.
Khi bạn đang nhảy ra khỏi chiếc máy bay,
và bạn đang rơi xuống, bạn sẽ nói,"Ôi, không. Ôi, không."
Nhưng đạn pháo... Bạn không thể thấy gì cả.
Bạn sẽ muốn hét lên,"Dừng lại. Đây là... Tôi đây mà."
Đó là một số trong những người đã ghi những hình ảnh
mà nhờ đó chúng ta nhớ đến Thế Chiến II.
Một vài hình ảnh đó đã trở nên bất tử.
Nhiều hình ảnh đã được cất giấu trong kho lưu trữ qua nhiều thập kỷ.
Nhưng cho dù những hình ảnh của họ có nổi tiếng hay không,
những gì bạn sắp được xem đều độc nhất vô nhị.
Những câu chuyện chiến tranh được minh chứng bằng những bằng chứng không thể chối cãi.
của những thước phim họ đã thực hiện.
Trong tay họ,
máy quay trở thành một vũ khí còn mạnh mẻ hơn một khẩu súng,
một vũ khí mà tác động của nó càng vang động hơn cho đến ngày nay
khi ký ức được chuyển đổi thành lịch sử.
[Tom Hanks] Năm 1941, chúng ta đã không chuẩn bị để ghi hình chiến tranh
khi chúng ta bắt đầu nó.
Khi John Ford làm phim về Trân Châu Cảng,
cuộc tấn công của người Nhật được tái hiện qua kỹ xảo đặc biệt,
pha trộn với các đoạn phim thời sự cũ...
và một vài thước phim quay thật.
Anh em, hãy vào vị trí chiến đấu. Cầu Chúa phù hộ anh em.
[Hanks] Nhà quay phim Hollywood vĩ đại Gregg Toland
dựng lại những cảnh này nhiều tháng sau biến cố Trân Châu Cảng.
Các diễn viên rõ ràng đều là không chuyên,
nhưng họ là những thủy thủ thật sự.
Các máy bay tấn công là phần đóng góp
của phòng hiệu ứng đặc biệt hãng phim 20th Century-Fox.
Trong cảnh quay này,
bạn có thể thấy những sợi dây treo các máy bay Zero mô hình.
Ford đã tổ chức nhóm quay ngoại cảnh của ông ấy
trước chiến tranh, như một bộ phận của cơ quan O.S.S.
Toland châm lửa đốt các máy bay bị bắn rơi,
tăng thêm kịch tính cho cảnh quay của mình.
Nhưng bộ phim đầu tiên của ông, một phim truyện dài
về sự thiếu chuẩn bị của người Mỹ
được cho là không thể trình chiếu được.
Ford can thiệp tích cực hơn,
bằng cách cắt ngày 7 tháng 12 thành 34 phút.
Ông ấy giữ lại phần lớn cảnh quay thu nhỏ, cũng thực hiện tại hãng Fox.
Tài liệu này, chưa từng được chiếu trước đó,
được quay bằng phim màu,
mặc dầu bộ phim được phát hành đen trắng.
Đây là phiên bản của Hollywood
về đội hình các chiến hạm tại Trân Châu Cảng,
và phiên bản của Ford và Toland về cuộc tấn công vào đó.
Có một cảnh quay thật về tuần dương hạm Nevada đang cố tháo chạy,
nhưng Ford thích cảnh tái hiện này hơn.
Nó phù hợp với phần còn lại quay giả của ông ấy hơn.
Ngoài ra, mục đích của ông ấy không phải là tính chân thật.
Ông ấy muốn khuấy động cả nước lên.
Đã có đủ sự thật trong phim của ông ấy
để đoạt một giải Oscar về Chủ đề ngắn hay nhất.
Khi Toland và Ford thực hiện phim của họ mùa xuân 1942,
Nước Mỹ tung ra cuộc tấn công đầu tiên trả đũa vụ Trân Châu Cảng,
một lực lượng đặc nhiệm hải quân dưới quyền chỉ huy của Đô Đốc Bull Halsey.
Nó chuyên chở những phi hành đoàn của James Doolittle
và 16 chiếc B-25 trên boong tàu Hornet.
Hal Kempe là một trợ lý nhiếp ảnh trên con tàu mới đưa vào sử dụng.
[Kempe] Tôi đã từng nghe nhiều câu chuyện.
Một số nói là chúng tôi đã lẻn ra dưới sự che phủ của bóng đêm.
Chúng tôi đã đi ngay dưới cầu Golden Gate vào giữa trưa,
và chúng tôi xếp hàng các máy bay
từ đầu này đến đầu kia sân bay,
và nó trông như một chiếc phà.
Sau khi ra ngoài biển chừng hai hay ba ngày,
người ta bố trí lại sân bay.
Họ lấy mỗi chiếc B-25... chúng có bộ hạ cánh gồm ba bánh...
và đặt chúng với đuôi
thò ra khỏi sân bay tại bên rìa.
Họ đặt một chiếc ở mạn trái và một ở mạn phải
cho đến khi chiếc dẫn đầu có đủ khoảng chạy để cất cánh.
[Hanks] Chừng ấy chỉ khoảng một phần ba chiều dài cất cánh bình thường.
Lực lượng xâm nhập bị tàu tuần Nhật phát hiện.
Chúng đã bị đánh đắm, nhưng có thể đã phát đi tín hiệu cảnh báo.
Không còn chọn lựa nào khác ngoài việc phải tung ra cuộc tấn công sớm hơn dự định.
[Kempe] Họ nói, "Các phi công quân đội, hãy lên máy bay. Chúng ta sẽ cất cánh."
Thế là chúng tôi đã cất cánh 8 giờ sớm hơn dự tính.
Doolittle bay đầu tiên.
Ông ấy vọt tới, và những người còn lại trong phi hành đoàn tự hỏi,
"Có làm được không?"
[Hanks] Những người xâm nhập, tất cả đều là tình nguyện,
đã từng tập luyện cất cánh với đường băng ngắn trên đất liền.
Một vài người đã tập từ boong một tàu sân bay, nhưng chưa bao giờ trong thời tiết xấu.
Tuy nhiên tất cả đều cất cánh an toàn
để có được 30 giây trên bầu trời Tokyo.
Lo ngại của Halsey là gì?
Việc cất cánh sớm làm cho các máy bay không thể
hạ cánh an toàn ở Trung Quốc,
tuy vậy trừ ba người tất cả đều sống sót sau cuộc xâm nhập.
Nó đã không gây thiệt hại gì nhiều, trừ với tinh thần quân địch.
[Kempe] Mỗi phi cơ chở theo bốn quả bom 500 cân anh,
và khi bạn tận mắt nhìn thấy thì chẳng nhiều nhặn gì,
nhưng cũng đủ
đặt nỗi sợ hãi của Chúa vào chúng được một lúc.
[Hanks] Cuộc xâm nhập của Doolittle
đã khiêu khích một cuộc phản công khổng lồ của Nhật nhắm phá hủy hạm đội Thái Bình Dương của Mỹ,
nhưng chúng ta đã giải được mật mã của họ
và biết họ sẽ tấn công vào đảo Midway.
Điều này đã san bằng chênh lệch cho tàu Hornet
và hai hàng không mẫu hạm khác
khi chúng tiến đến trận hải chiến lớn đầu tiên của cuộc chiến.
Midway là một đôi đảo vòng san hô nhỏ
mang tính quyết định trong việc phòng thủ Hawaii,
Lần này, John Ford đã có mặt cùng một đội quay,
đích thân Ford cầm một máy quay
và đã bị thương khi ghi những hình ảnh này.
Ông ấy sẽ đoạt một giải Oscar nữa
cho đoạn phim mà ông tạo ra từ chúng.
Phần chính yếu của trận chiến diễn ra ngoài biển,
giữa những con tàu không bao giờ trông thấy nhau.
[Kempe] Họ không biết chính xác hạm đội Nhật ở đâu,
nhưng phi tuần trưởng phi đội phóng lôi của chúng ta
đã cho rằng nó đang ở một hướng nào đó,
và anh ta đã bay về hướng đó.
Anh ta đã bay vào một đám đông máy bay địch.
Và họ đã mất...
15 hay 16 phi cơ phóng lôi bị bắn hạ.
[Hanks] Chính là những phi công thuộc Phi đoàn Phóng lôi số 8,
đã tìm thấy các tàu sân bay Nhật,
Họ đã không đánh trúng chiếc nào, nhưng cùng với các máy bay phóng lôi khác,
họ đã đánh lạc hướng các pháo thủ địch,
để các oanh tạc cơ bổ nhào đánh chìm bốn tàu sân bay.
Chỉ một người, George Gay, người đứng phía tay phải, sống sót.
Một người trong đội của Ford đã quay những hình ảnh này.
Đạo diễn đã biến chúng thành một phim tưởng niệm ngắn,
mà ông ấy đã gửi cho thế hệ kế tiếp của phi đoàn.
Midway đã thay đổi cán cân sức mạnh hải quân ở TBD.
Nó đã làm Nhật mất đi một nửa số các tàu sân bay của họ.
Tuy vậy, lực lượng hải quân bị tổn thất của họ
vẫn tiếp tục là một mối đe dọa chết người.
Tháng 10, 1942.
Chiếc Hornet tiến về phía trận Santa Cruz
gần Guadalcanal.
Cùng với một con tàu cùng loại với nó, chiếc Enterprise,
nó đã nhanh chóng đánh đuổi các đợt không kích dữ dội.
Cuộc chiến đấu gần sát đến như thế nào đã được
thể hiện bằng đoạn phim này,
được quay từ tàu Enterprise.
Một quả bom suýt trúng đích làm rung chuyển Enterprise.
Một bóng của máy bay địch
in trên boong tàu khi con tàu tiếp tục chiến đấu.
Máy quay đã ghi lại sự rung lắc dữ dội của con tàu khổng lồ
khi nó đang cố lảng tránh.
Nhưng mưa bom vẫn trút xuống.
Máy quay đã sống sót qua cú va chạm này, nhưng người quay phim thì không.
Chiếc Hornet cũng không qua khỏi.
[Kempe] Chúng tôi dồn sang mạn phải.
Rất đông người.
Tôi ra phía đuôi tàu để giúp đỡ những người bị thương,
nơi tôi ở lại cho đến hết ngày đó khi chúng tôi bỏ tàu.
Và tôi bơi ra khoảng một phần tư dặm, chừng 45 độ theo hướng này,
và khi bơi ra xa đến đó, các khu trục hạm tiến đến.
Tôi nghĩ, "Sẽ quá dễ dàng.
Nhanh chóng vớt chúng tôi lên."
Rồi chúng thụt lùi và bỏ đi.
Các khu trục hạm bắt đầu chạy vòng quanh con tàu
và bắt đầu bắn, rồi tôi nghĩ, "Chúng đang bắn vào cái gì vậy?"
Chúng tôi bắt đầu nhìn lên trời, và đang bay vào theo đường này...
mà chúng tôi đã bơi ra trên đuôi tàu...
là một đội hình chữ "V" các máy bay ném bom hai động cơ,
và bạn có thể trông thấy các quả đạn phòng không 5 inch đang nổ ở đó.
Và chúng tiến vào và... shoop!
Chúng bay ngay trên đầu, và một chiếc đánh trúng vào ngay đuôi tàu,
và các quả còn lại làm thành một đám quanh đuôi tàu.
Rồi chúng tiếp tục bay và không quay lại nữa.
Tôi được vớt lên ngay sau đó.
bởi chiếc 411 Anderson.
[Hanks] Trận bom sau cùng đó như phát súng ân huệ.
Ngày hôm sau, cuộc đời ngắn ngủi nhưng dũng cảm của Hornet đã kết thúc
khi các khu trục hạm Mỹ đánh đắm nó.
Tàu chúng tôi đã hoạt động được một năm và sáu ngày.
[Hanks] Nhưng cuộc chiến của các tàu sân bay ở TBD không bao giờ ngưng nghỉ.
[Kempe] Chúng tôi không có mô-tơ trên máy Mitchells,
nhưng phải dùng cần quay tay.
Vì vậy khi chúng tôi quay trên boong,
chúng tôi đã không quay ba vòng một giây
bằng cần quay nhỏ.
Chúng tôi sử dụng cần lớn,
và chúng tôi thường tăng tốc lên,
vì chúng tôi muốn có hình chiếu chậm của vụ va chạm.
Phi công bay vào để hạ cánh...
Nếu bạn trông thấy người nhiếp ảnh trên boong tàu
bắt đầu bằng cần quay lớn, hãy coi chừng, bạn tiêu rồi.
[Hanks] Đoạn phim Kempe và các đồng nghiệp quay trên boong tàu
tạo nên một vũ điệu ma quái của sự tàn phá
và những trường hợp sống sót thật kỳ lạ.
Cho đến cuối năm 1942,
chúng tôi là những tay máy được huấn luyện chính thức.
Máy quay tiêu chuẩn của quân đội là loại Eyemo 35 ly để quay phim
và loại 4x5 Speed Graphic để thu hình tĩnh.
Nhiều người quay phim đã từng là nhiếp ảnh gia ngoài dân sự.
Trường quay Hal Road's Culver City
là một trung tâm sản xuất và huấn luyện lớn.
Lẽ tự nhiên, các học viên đã tự ghi hình họ
đang chụp hình.
Sau cùng khoảng 1.500 người, không phải là nhiều cho một trận chiến lớn như thế,
sẽ trở thành những phóng viên quay phim chiến trường.
Nhiều người phục vụ trong không lực.
Trong vô số những cuộc không tập trên bầu trời châu Âu,
họ làm việc như những người theo dõi oanh tạc,
ghi lại các thiệt hại cung cấp cho phân tích tình báo.
Các mỏ dầu tại Ploesti ở Ru-ma-ni
rất cần thiết cho các hoạt đông chiến tranh của Đức
và thuộc về những mục tiêu bị dội bom nhiều nhất trong cuộc chiến.
Vào ngày 1 tháng 8, 1943,
những phi cơ B-24 này đặt căn cứ tại Libya
đã tung ra cuộc không kích lớn đầu tiên vào đó
từ một độ cao liều lĩnh là 150 mét.
Rồi, như sau đó, kết quả không được tốt.
Ploesti đã không bao giờ bị triệt hạ.
Doug Morrell sau này đã bay ở một độ cao hơn trong một nhiệm vụ ở Ploesti.
[Morrell] Nhiệm vụ đó có thể kéo dài 10 giờ,
nhưng phần chiến đấu chỉ diễn ra khoảng 10 phút.
Mười phút là một khoảng thời gian dài. Khi bạn cố nín thở.
Máy Eyemo có môt cần quay tay,
và dường như cứ khi nào điều quan trọng nhất xảy đến
thì bạn lại quay cái cần đó, cố gắng giữ cho nó hoạt động.
Tôi ghét phải nạp phim lại ở cao độ 6.000 mét.
Khi nạp phim lại ở đó, những ngón tay bạn hơi lạnh hơn.
Khi bạn tiến vào mục tiêu,
súng phòng không bắn lên nhiều đến nỗi
máy bay chiến đấu địch sẽ không bay vào đó.
Chúng sợ trúng đạn.
Theo dõi đánh bom là khi bom được thả xuống.
Lúc ấy bạn theo dõi chúng và ghi lại nơi chúng nổ.
Khi bạn ghi lại được những vụ nổ dưới đó, tình báo có thể sử dụng chúng.
Chúng tôi đang oanh tạc Ploesti, thì bị trúng đạn phòng không.
Chúng tôi phải tách khỏi đội hình.
Lúc ấy 6 chiếc ME-109 nhảy xổ vào khi chúng tôi tách khỏi đội hình.
Chúng tôi bị tách rời ra, chỉ có mình chúng tôi.
Chúng tấn công chúng tôi dữ dội và làm chúng tôi bốc cháy.
Tôi mở cánh cửa thả bom ra.
Tôi định nhảy ra từ đó thay vì từ phía đuôi.
Ngọn lửa phụt ra. Tôi nói, "Ô."
Tôi vồ lấy một bình chữa cháy nhỏ, dài cỡ này.
Tôi bắt đầu bơm vào đó. Tôi nói, "Tôi phải đi thôi."
Tôi nhảy ra từ phía đuôi.
Ngay khi tôi vừa rời khỏi đó nó nổ tung.
Có khoảng 5 người chúng tôi ra khỏi máy bay.
Khi tôi thoát ra, tôi là người ra sau cùng,
và như vậy là năm người kia bị chết trong đó.
[Hanks] Một người quay phim khác
đã thoát khỏi trận chiến trên không đầy thảm họa là Dan McGovern.
Bạn rất bận rộn,
bạn không nghĩ gì đến trận chiến.
Bạn chỉ nghĩ đến việc giúp đỡ những người khác và quay phim.
Trong lúc đó,
bạn không thể trở thành một khán giả.
Bạn phải quay.
Nếu bạn đang bay trong một oanh tạc cơ,
trong một máy bay có 10 thành viên phi hành đoàn.
Bạn là người thứ 11.
Vì thế lúc đó chúng tôi phải tự chứng tỏ mình.
Thật ra thì...
Đây là một câu chuyện có thật, vì thế cầu Chúa cứu vớt con.
Tôi đã ghi hình lại vụ đáp khẩn cấp của chính chúng tôi.
Hai động cơ phía bên phải đã hỏng.
Động cơ thứ ba bên trái cũng hỏng. Còn một động cơ.
Thế là tôi quay sang phải, quay sang trái,
nhìn lên trên,
và máy bay sắp thực hiện một vụ hạ cánh khẩn cấp.
Bạn không nghĩ về điều đó.
Bạn quá phấn khích, bạn sẽ không thấy sợ,
nhưng rồi bạn thấy sợ khi bạn trở lại.
- Bạn chỉ rung lắc. [Hanks] Chúng tôi đã thả
trên hai triệu tấn bom ở châu Âu,
nhưng không bao giờ đạt được kết quả như những người ủng hộ không kích đã hứa.
Cuộc chiến này, cũng như mọi cuộc chiến, phải được giải quyết dưới mặt đất,
như Norman Hatch đã biết được
khi ông ấy đổ bộ lên Tarawa năm 1943.
[Hatch] Tôi đi cùng với Jim Crow, ông ấy là tiểu đoàn trưởng.
Ông ấy không thích sự có mặt của tôi ở đó
bởi vì, như ông ấy đã bảo tôi trước đó,
ông ấy không muốn có một lính Thủy quân lục chiến Hollywood.
Tôi đã chứng minh cho ông ấy tôi là một TQLC thật sự, tôi bắn rất cừ.
Nếu cần dùng súng, tôi cũng có thể làm được việc.
Ông ấy nói, "Cứ đi với tôi, nhưng đừng làm vướng chân tôi."
Tôi ngồi bên cạnh ông ấy, quay lại những gì đang diễn ra,
và ông ấy quan sát thấy các xe lội nước của ông,
nằm trong ba đợt đầu tiên,
đã không giữ đúng đường đi của chúng.
Và bởi vì có một khẩu đại liên 50
vùi trong cát đang bắn vào họ,
họ cứ lấn về phía tay phải,
và Crow có thể thấy lá chắn trước mặt của ông đang biến mất
vì tình huống này.
Vì thế ông bảo người lái cho thuyền đổ bộ vào.
Chúng tôi chạy lên trước. Nhưng tấm bửng không hạ xuống được.
Tất cả chúng tôi phải leo qua mạn thuyền,
điều ấy thật khó khăn với gần 40 kg trang bị mang trên vai.
Chúng tôi lên tới bãi biển, và đều mệt nhoài
bời vì bạn không thể đi dưới nước
mà không bị rất nhiều lực cản,
mà còn bị đè nặng bởi trang bị và nhiều thứ khác nữa,
nó làm bạn hoàn toàn kiệt sức.
Chúng tôi phải mất vài phút trên bãi để định phương hướng.
[Hanks] Hatch bị ghìm chặt xuống với những người khác trong lực lượng tấn công.
Không có gì khác để làm ngoại trừ quay phim.
Những đoạn phim chiến đấu với sự ác liệt chưa từng thấy.
[Hatch] Các ụ súng của quân Nhật đặt ở đó thật khó tưởng tượng.
Họ xây một lô cốt bằng bê tông và phủ cát lên nó.
Sau đó họ đắp các thân cây lên.
Rồi họ lại phủ cát lên đó.
Chúng thật là kiên cố.
[Hanks] Cuộc chiến ở TBD rất thuận tiện cho người quay phim.
Không gian bị hạn chế,
hoạt động trong không gian đó được lấy nét rất sát.
Hiện thực tàn bạo của chiến tranh lộ ra ở đây
điều hiếm xảy ra ở nơi nào khác.
Hatch đã quay cảnh lính TQLC và quân địch đang chiến đấu
trong cùng một cú bấm máy.
[Hatch] Đó là một may mắn.
Tôi đang ở sát hàng rào, và một ai đó nói, "Chúng đến kìa."
Tôi quay lại, và nó ở ngay đó, và tôi chỉ việc bấm máy.
[Hanks] Nếu quân Nhật tung ra một cuộc phản công ngay trong ngày đầu tiên đó,
họ đã có thể đẩy lùi TQLC xuống biển.
Nhưng trận chiến vẫn tiếp diễn như phim của Hatch đã cho thấy.
Thật ác liệt nhưng hỗn loạn.
Hầu hết lính Nhật chiến đấu tới chết.
Quân TQLC chỉ bắt được 17 tù binh.
Biển vẫn tiếp tục ngăn trở lực lượng tiếp viện.
Trong số đó là một người quay phim khác,John Ercole.
[Ercole] Chúng tôi thậm chí không biết chuyện gì đang diễn ra.
Chúng tôi không tiến đi đâu cả.
Chân vịt và thủy triều không thuận với nhau.
Tôi quay bất cứ gì có thể vào lúc đó,
những gương mặt của những người cùng thuyền và đại loại như thế.
Mười chín giờ sau,
sau cùng chúng tôi mới lên bờ được.
[Hanks] Những gì mà Ercole tìm thấy để quay
chủ yếu là người chết và bị thương.
Lúc đầu việc di tản họ được thực hiện rất tệ.
Hatch cho rằng có một diễn viên điện ảnh đã tổ chức mọi việc.
[Hatch] Lúc ấy có Eddie Albert ở đó.
Ông ấy là một thiếu úy Hải quân,
và là người điều khiển một chiếc thuyền.
Và khi trận đánh mới bắt đầu ông phát hiện ra
không có nhiều sự phối hợp trong việc tải thương,
vì vậy đích thân ông ta lên bờ,
và ông đã ở lại đó suốt thời gian khốc liệt nhất của trận đánh
và hướng dẫn các thuyền Hải quân đưa tiếp tế vào
và chở thương binh ra tầu lớn.
[Hanks] Khi trận đánh di chuyển vào sâu đất liền,
có thể thấy rõ sự vô ích của các cuộc pháo kích trước đó.
[Hatch]Chúng đã chẳng làm được gì nhiều.
Người ta đã dùng các đầu đạn xuyên thiết giáp,
mà chẳng có thiết giáp nào để xuyên cả.
Chúng rơi xuống cát và nẩy lên
và lăn lóc khắp nơi trên đảo.
Bạn có thể thấy những trái đạn 16 inch năm khắp trên đảo.
Chẳng có gì xảy ra với chúng cả.
[Ercole]Điều làm tôi kinh hoàng và nghẹt thở
là những xác chết,
Chỉ có Chúa biết là có bao nhiêu TQLC,
nằm úp mặt, trôi nổi ở vùng nước cạn.
Đó là lần đầu tiên tôi trông thấy xác chết thật sự.
Khi bạn thấy những xác người trôi nổi trên mặt nước,
bạn sẽ thấy thật kinh hoàng.
Tất cả họ dường như giống một người bạn của tôi,
Norman Hatch.
[Hatch]Đây là một mảnh đất
không lớn hơn Công viên Trung tâm ở New York,
và trong 72 tiếng đồng hồ đó,
đã có 6 ngàn người chết.
5 ngàn trong số đó là người Nhật.
Một ngàn là lính TQLC.
Và còn có cả 2.000 bị thương nữa.
[Hanks]Khi đi qua một xác xe tăng, Hatch nghe tiếng mèo con kêu.
Lúc đầu ông ấy nghĩ có thể là tiếng rên của một lính địch bị thương,
nhưng đó chỉ là một nạn nhân chiến tranh khác.
Ông ấy nghĩ sẽ bắt nuôi làm vật cưng,
nhưng sau khi uống xong, con mèo lẫn đi mất,
không bao giờ hiện ra nữa.
Chất lượng của phim Tarawa đã mang về cho ông ấy một chuyến về nhà,
nơi đó các đoạn phim của ông
được dựng làm chủ đề ngắn của Quân đội và Hải quân.
[Hatch]Chúng tôi lái xe xuống Phố Market,
và ở mọi rạp chiếu lớn đều có tên tôi ngoài cửa
như là người đã quay bộ phim về Tarawa,
và họ đang công chiếu nó.
Đó là khung hình phim chiến tranh tốt nhất tôi từng xem.
Được đấy.
Khi một lính bộ binh nói điều đó với một TQLC, anh ta thật sự nghĩ thế.
Chỉ là may mắn thôi.
[Hanks] Một người quay phim,
một người chụp ảnh, và một tài xế.
Đó là cách mà Quân đoàn Truyền tin
tổ chức các nhân viên nhiếp ảnh của họ ở châu Âu.
[Doug Wood] Máy quay chúng tôi dùng
là Eyemo, được gọi là máy "chấm bom."
Nó có một cần lớn bên hông.
Bạn quay nó lên, và chúng có ống kính chỉ 2 inch.
Và nếu bạn có thể tin bạn phải chạy nhiều đến thế nào
để quay một đoạn dài, đoạn trung bình và cận cảnh
với một ống kính 2 inch,
thật là một tội ác khi họ phái chúng tôi đi với loại dụng cụ như thế.
[Hanks] Thế mà nhiều điều đáng kể đã được thực hiện với thiết bị đó.
John Huston, một trong nhiều đạo diễn Hollywood
người đã theo John Ford ra trận,
đã dùng nó để làm nên điều mà nhà phê bình James Agee nghĩ
phim tài liệu chiến tranh hay nhất.
Huston thường viết và đọc
lời bình đầy ấn tượng và châm biếm.
[Lời bình của Huston] Thánh bổn mạng: Phê-rô.
Điểm chú ý: Nhà thờ Thánh Phê-rô, 1438.
Chú ý cách đối xử với ngôi thánh đường.
[Hanks] Tuy nhiên, Huston, sẽ thấy chiến tranh thật
khó đạo diễn hơn kiểu ở Hollywood.
[Lời bình của Huston] Từ cuối tháng 10, 1943
cho đến giữa tháng 12,
San Pietro là nơi diễn ra một số các cuộc đụng độ ác liệt nhất
ở mặt trận của Binh đoàn 5 của chúng ta.
Chiến dịch Italy đã bước vào giai đoạn 2:
Tiếp tục tiến lên sau một thời gian dừng lại
gây ra bởi những cơn mưa mùa lớn.
Huston đến, và ông ấy có một nhiệm vụ.
[Hanks] Đó là tạo ra một bài tường thuật mạch lạc
về một trận đánh nhỏ nhưng sẽ đại diện cho toàn bộ cuộc chiến.
Ông ấy nhận ra rằng bạn không có quyền kiểm soát.
Bạn quay những gì bạn có.
Bạn xuất hiện, bạn có thể quay ba cuộn và nghỉ.
Nhưng bạn không thể có được 10 feet phim nếu bạn làm y như thế.
Nhưng nếu bạn có kiểm soát, bạn có thể làm nhiều việc với chiếc máy quay Eyemo.
Vì thế ông ấy đã trở lại.
Họ giao cho ông hai tiểu đoàn
lấy ra từ Sư đoàn 36 đang dưỡng quân và nói, "Nó đây,"
và thế là ông ấy tiến lên và dựng nên toàn bộ.
Ông ấy sử dụng những đoạn phim mà chúng tôi đã quay.
Những đoạn phim chiến đấu thật sự. Và xen vào đó những gì ông đã có.
Sản phẩm của ông ấy tốt hơn của chúng tôi nhiều.
[Hanks] Ed Montagne có sự rộng lượng của một cựu binh
về những tiểu xảo của Huston.
Ông ấy đã dùng những loại đạn dược đẹp mắt nhất.
Ông ấy dùng tay quăng máy quay để bắt chước những vụ nổ.
Thậm chí ông ấy còn sắp xếp những lính Mỹ thành xác của lính Đức.
[Montagne] Nhưng ông ấy còn gây hoảng sợ Sư đoàn 36, một đơn vị đang lo lắng.
Ông ấy bắt họ chạy lên một ngọn đồi,
và ông ấy thường ném một trái lựu đạn xuống đồi
và la lên, "Lựu đạn!" Và, Chúa ơi, họ nhào xuống đất.
Một số những hiệu quả ông ta có thì thật tuyệt.
Tôi thán phục ông ta vì điều ông đã làm, nhưng tôi bực tức
việc tôi phải nhận những lời phê bình từ New York,
"Người của Huston có thể làm được việc này. Tại sao người của anh không làm được?"
Tôi cũng đã có cùng những con người đó.
Họ đã nói không tốt về tôi, đúng không?
[Hanks] Vài cảnh quay cảm động nhất của Huston
là về những người dân đang nhặt nhạnh các mảnh vỡ,
của cuộc sống đang tự đòi lại mình.
trong thị trấn nhỏ San Pietro.
[Lòi bình của Huston] Và người dân cầu thánh bổn mạng của họ cầu xin với Chúa
thay mặt cho những người tự nguyện đến
và tiếp tục tiến về phía bắc
cùng với trận đánh đang trôi qua.
[Hanks] Cho đến năm 1944, khắp nơi đều có mặt những nhiếp ảnh gia chiến trường,
ngay cả mặt trận Trung Quốc-Miến Điện-Ấn Độ.
Đối với phần lớn người Mỹ, đó là nơi xa xôi hẻo lánh nhất của cuộc chiến.
Ẩn sau những ngọn núi cao và những cánh rừng già,
đó là một cơn ác mộng cả về mặt chính trị lẫn hậu cần.
Một con đường tiếp tế bằng máy bay được đặt tên là "Đường mòn Nhôm,"
theo hình ảnh của các máy bay thực hiện công tác đó.
Khi các tướng Joseph Stilwell và Frank Merrill
gặp nhau để bàn kế hoạch chống lại phi trường chính của Nhật tại Myitkyina,
nhà nhiếp ảnh Dave Quaid đã ở đó.
[Quaid] Khi Tướng Stilwell bay đi trong chiếc máy bay nhỏ của ông ấy,
tôi tiến đến Merrill
và tôi nói, "Chào, Tướng quân,
ông có phiền cho phép tôi đi cùng các ông không?"
Ông ấy nói, "Cứ việc đi."
[Hanks] Về mặt kỹ thuật, Quaid đã vắng mặt không phép
khi ông ấy tham gia cuộc hành quân Galahad.
Ông ấy không hề biết mình sắp dấn thân vào chuyện gì.
[Quaid] Giờ đây chúng tôi đang ở trên con đường mòn cơ bản là không thể nào vượt qua được,
và chúng tôi đã phải đẽo các bậc thang để ngay cả những con la...
Những con la có thể làm mọi thứ, đi được ở mọi địa hình,
đã không thể đi trên con đường này.
Chúng tôi phải tự khiêng vác quá nhiều thiết bị...
khẩu phần K cho năm ngày và đạn dược
và súng và, ah...
Và tôi mang máy quay nặng 6,5kg và 2.400 feet phim nhựa.
Đường gập ghềnh đến nỗi
những con la cũng không thể đi được,
và sau cùng điều chúng tôi phải làm
là dỡ hàng và yên ra khỏi những con la.
Người ta kiếm một anh lính,
và một nhóm người sẽ nâng bộ yên nặng gần 40kg này
và đặt lên lưng anh ta,
và rồi anh ta phải leo lên các bậc thang.
Và rồi thì khi chúng tôi đến một nơi bằng phẳng hơn,
chúng tôi lại chất đồ lên lưng con la.
[Hanks] Quaid đã chán lập lại
những góc quay trước mặt và sau lưng.
Ông ấy tìm một chỗ cheo leo trên một cành cây để quay cảnh bên này.
[Quaid] Đường dốc dựng cao 300 feet.
Lúc ấy tôi còn trẻ,
và tôi nhảy xuống và thực hiện cảnh quay.
[Hanks] Trên đường đến Myitkyina, Đoàn quân của Merrill
hai lần đụng độ với các toán tuần tiễu Nhật.
Ở đây bạn có thể thấy một viên đạn của quân địch bay xuyên qua bụi rậm.
Trong cuộc đụng độ, Quaid bước ra ngoài chỗ trống
để quay cảnh một quân địch đã chết này
và người Mỹ người đã giết hắn ta.
Có lẽ đó là cảnh quay ngu ngốc nhất đời tôi,
vì quân Nhật
đã quá sửng sốt, họ đã không bắn.
Họ không tin vào mắt mình.
[Hanks] Chuyến đi điên cuồng này mất sáu ngày.
[Quaid] Cách đối phó với bệnh sốt rét thì rất đơn giản.
Điều đơn giản nhất trên đời.
Nó được gọi là "đi bộ để tống nó ra."
Tất cả những người bị thương trong hai trận đụng độ
trong khi chúng tôi leo lên núi vẫn đi cùng chúng tôi.
[Hanks] Những người lính trinh sát mỏi mệt vẫn có thể bất ngờ đánh chiếm sân bay,
nhưng người Nhật tiếp tục giữ thị trấn lân cận.
[Quaid] Tôi trở nên rất mê Phi đoàn Chiến đấu 88.
Họ có hình đầu lâu trên máy bay P-40 của họ.
Họ chỉ ở một dặm rưỡi
cách các lô-cốt của Nhật.
Vì thế họ có thể bay lên một vòng
và đến ngay trên các lô cốt.
Họ là yểm trợ tuyệt vời
cho người Mỹ và người TQ đang bao vậy Myitkyina.
Tôi đã luôn quan tâm đến
một cách độc đáo để nhìn vào sự việc.
Tôi nghĩ sẽ thật tuyệt vời khi có thể đặt máy quay
trên một chiếc P-40 trong một phi vụ thả bom.
Tôi thấy họ ở trên đó, và tôi thấy họ thực hiện phi vụ,
và họ chúi xuống,
và tôi thấy từ ngay sau lưng của người trưởng toán đang chúi xuống.
Và bay vọt lên sau khi ông ta đã thả bom,
còn gã này vẫn cứ lao xuống theo quả bom.
Và đã có một vụ nổ khủng khiếp,
và tôi thấy anh ta đang cố bay qua vụ nổ.
Anh ta đã không thể lấy đủ độ cao, và anh ta đã
bay vào và đáp khẩn cấp ở cuối đường băng.
[Hanks] Khi phi tuần trưởng hạ cánh,
Quaid nghĩ phải rút lui chiến thuật thôi.
Dù sao thì ông ta cũng chịu trách nhiệm về việc làm hỏng máy bay.
Và ông ấy nói với tôi,
"Quaid, ra khỏi đây đi!"
Ông ấy nói,"Thêm bốn cái nữa, và anh chẳng khác gì phi công thiện xạ Nhật!"
Tôi cho đó là một trong những lời nói buồn cười nhất Thế Chiến II.
Ông ấy nói,"Aw, Dave, cũng đừng quá lo nghĩ về điều đó.
Chúng tôi thật sự cần có máy bay P-51."
[Hanks] Tháng 6, 1944.
TQLC đổ bộ lên quần đảo Marianas
trong tầm đánh bom các hòn đảo của chính quốc Nhật
Nhà quay phim quá cố Richard Brooks
chịu trách nhiệm thu thập những đoạn quay ngoại cảnh.
[Brooks] Khi các thuyền đổ bộ tiến vào để đổ quân lên bãi,
nhừng người quay phim vào trước.
Họ vào trước để có thể ghi hình những người lính TQLC
tiến lên thực hiện cuộc tấn công.
[Hanks] Cũng như John Huston,
Brooks thường biên tập, viết và đọc lời bình cho cảnh quay thành một phim tài liệu chiến trường xuất sắc.
Và, cũng như Huston, ông ta sẽ trở thành người đạo diễn và viết kịch bản Hollywood đoạt giải Oscar
sau chiến tranh.
[Lời bình của Brooks] Quân Nhật bắn rơi thêm một máy bay nữa của ta.
Một tên bắn tỉa bị đốt cháy.
Một lính Nhật bỏ chạy.
Thiếu tướng Holland Smith, Quân đoàn TQLC Hoa Kỳ,
chỉ huy các lực lượng xung kích.
[Hanks] Lính của ông ấy gọi ông là Smith "Điên".
Brooks thu hết can đảm để hỏi ông ấy một câu.
[Brooks] Tôi chắc chắn quay được vài cảnh của tướng Smith
với bối cảnh là đường chân trời và biển.
Đang đi trở lại chiếc jeep của ông ấy,
Tôi nói, "Thưa ngài, tôi có thể hỏi ngài một câu không ạ?"
Ông ấy đáp, "Cứ việc. Tôi là một hạ sĩ."
Thế là tôi nói,
"Thưa ngài, có thể nào
những người quay phim chiến trường của chúng tôi được mang súng ngắn không?"
Ông ấy nói, "Ý anh là sao?"
Tôi nói, "Chúng tôi không có vũ khí Chúng tôi chỉ có máy quay.
"Và nếu có ai đó bắn vào chúng tôi,
sẽ dễ dàng hơn nếu chúng tôi có thể bắn trả, cho dù không bắn trúng họ."
Ông ấy nói, "Tôi không quan tâm anh có phim trong máy không.
"Tôi muốn những cái máy quay đó ở đó, và tôi muốn chúng luôn ở đó.
"Bởi vì trước mặt các máy quay đó,
"Dù chúng có phim bên trong hay không,
"đó là con mắt của thế giới,
và không thể có kẻ hèn nhát đứng trước một máy quay."
[Hanks] Ta lại nhắc đến John Ercole một trong những nhà nhiếp ảnh.
[Ercole] Lính bắn tỉa, dù hắn có ở đâu,
Tôi đều ở trong tầm ngắm của hắn.
Và tôi phải chạy tới chạy lui để mà...
Hắn cố bắn vào chân tôi
và cứ liên tục bắn xuống đất.
Tôi đang ghi hình chiêc tăng này
nơi các TQLC của chúng ta đang chuyển vài thương binh nặng
trên vai họ và dùng chiếc tăng như một vật che chắn.
[Hanks] Những chiếc tăng là một yếu tổ chính trong chiến thắng này.
Đoạn này được quay bằng phim màu.
Nhưng như những hình ảnh này từ bên trong một chiếc tăng,
chúng được trình bày đen trắng.
Cứ điểm cuối cùng của quân Nhật là các ngọn đồi,
với các hang động chằng chịt
mà phải rất khó khăn mới có thể trục họ ra.
[Ercole] Điều khó khăn ở Saipan
là moi được những gã này lên trên những tảng đá.
Chúng tôi đã nhờ những người biết tiếng Nhật cố kêu gọi họ đầu hàng,
và họ chỉ bắn lại thôi.
Ở Quân đoàn TQLC, chúng tôi đã tuyên thệ
sẵn lòng chết để cứu đồng đội mình
và bạn sẵn lòng chịu bị bắn để cứu bạn mình.
Nhưng người Nhật còn làm hơn thế nữa một tí.
Lời tuyên thệ của họ là thà chết còn hơn đầu hàng.
Người ta đã bảo họ là chúng tôi đã phải giết con cái mình
để được vào TQLC, hay là chúng tôi đã ăn thịt bố mẹ
và những con người này đã được kể cho mọi loại chuyện như thế.
[Hanks] Như thường lệ, chỉ một nhúm nhỏ lính Nhật đầu hàng.
Phần lớn chỉ có thường dân chịu đầu hàng.
Tuy nhiên một số bọn họ đã quá kinh khiếp không dám làm thế.
[Ercole] Có một cảnh quay trên dảo Saipan khi tôi bắt gặp một người đàn bà.
Có một kẻ nứt trên vách núi,
và bà ta ở cách tôi có thể đến trên 50 mét.
Bà ta có một đứa con đứng cạnh đó,
với một đứa bé trong tay và bà ta trông thấy tôi.
Bà ấy trông thấy máy quay, lúc ấy đang đặt trên giá súng.
Bà ấy không biết đó là máy quay, nên khi tôi nâng máy lên,
bà ấy đá văng đứa con xuống vách núi,
ném đứa bé xuống vách đá, và nhảy xuống.
Tất cả đều được quay trong phim.
Có lẽ chỉ kéo dài... bốn giây?
Đó là nỗi sợ hãi mà những con người này đã bị ám ảnh.
[Hanks] Cảnh quay đứa bé đã chết này,
một trong những hình ảnh thương tâm nhất của cuộc chiến,
thời ấy đã không được công bố.
Những người lính dù này sẽ là những người đầu tiên
chọc thủng bức tường Đại Tây Dương của Hitler.
Họ sẽ đáp xuống Normandy
trong bóng tối trước bình minh ngày 6 tháng 6, 1944,
những người đi tiên phong trong cuộc đổ bộ vĩ đại nhất trong lịch sử.
Kế đến là các oanh tạc cơ.
Mỗi phi cơ vào ngày D đều có vẽ những sọc lớn nhận dạng.
Việc ngăn ngừa hỏa lực bắn nhầm này
đã ngốn hết số sơn trắng ở Anh quốc.
Carl Voelker nhớ lại buổi sáng hôm đó.
[Voelker] Vào ngày D, chúng tôi đã bay hai lần.
Chúng tôi ra đi lúc sáng sớm, Trời còn quá tối để có thể làm được gì nhiều.
Tôi ghi lại cảnh những quả bom rơi xuống trên các bãi biển.
Người ta mang bánh mì xăng-uých và cà phê đên tận đường băng.
Chúng tôi ở lại đó với máy bay.
Nó được chất bom lại, nạp nhiên liệu, và chúng tôi lại bay lên.
Khi băng qua eo biển Anh chúng tôi trông thấy các thuyền và tàu
từ Torquay, ở miền nam Anh quốc,
khắp con đường băng qua, đó thật là một quan cảnh hùng vĩ
khi trông thấy nhiều thiết bị đến thế đang được di chuyển băng qua eo biển.
Chúng nối đuôi nhau.
[Hanks] Những người lính giết thì giờ
bằng cách thông thường trong lúc hồi hộp chờ đợi.
Nhưng họ không tránh khỏi những suy nghĩ của riêng mình.
Và với những thiết bị,
không tính đến sự may mắn, và ai dám nghĩ về chuyện đó,
mạng sống của họ lệ thuộc vào.
Trong cái hạm đội vĩ đại đó,
duy nhất một sinh vật không biết điều gì đang chờ đợi nó.
Nhưng ngay cả nó cũng được chuẩn bị cho tình huống xấu nhất.
Tuy nhiên, biển động và nỗi sợ hãi đã làm khổ họ.
Khi trời sáng lên, các tàu lượn xuất hiện,
chở theo thêm quân lính để đánh úp quân Đức
từ phía sau phòng tuyến của họ.
Rồi đến các oanh tạc cơ, bay thấp, đang quay lại.
[Voelker] Nhưng lần thứ hai, chúng tôi bay thấp.
Khoảng 5.000 feet, điều ấy rất đặc biệt với chúng tôi.
Chúng tôi chưa bao giờ thả bom ở cao độ thấp như thế.
[Hanks] Những đoạn quay theo dõi đường bom của Voelker cũng rất đặc biệt,
rất ổn định và không có sai sót.
[Voelker] Trong phần lớn các phim tài liệu về Thế Chiến II,
bạn sẽ trông thấy một ấn tượng về cái chân gà trên màn ảnh.
Hôm đó tôi đã có tĩnh điện trong máy quay.
Các tia chớp xuất hiện trong ống kính,
và nó có ở mọi thước phim có trong máy quay.
Đó là ngày D của tôi.
[Hanks] "Trông giống như hàng nghìn quả pháo hoa ngày Quốc khánh nổ cùng lúc,"
một nhân chứng nói.
Nhưng cuộc pháo kích của hải quân đến quá sớm.
Trời còn quá tối để có thể quay chính xác, hay quá tối cho máy quay của Rosenblum.
[Rosenblum] Tôi không thể vào trong đợt đổ bộ đầu tiên vì trời còn quá tối.
Tôi không có cách gì thu hình được.
Các chiếc thuyền chạy vào, và rồi các thuyền đổ bộ quay lại
và chất lên một toán quân nữa, và tôi đi với toán đó.
Nó giống như bạn thấy trong phim ảnh.
Bạn leo xuống một chiếc thang dây,
và tôi lên một trong những con thuyền đổ bộ đó.
[Hanks] Những người trong đợt thứ hai này
sẽ đối đầu với hiện thực đau thương nhất của ngày D:
Quang cảnh những đồng đội của họ đã ngã xuống.
[Rosenblum] Và chúng tôi đặt chân lên bãi,
và điều đầu tiên làm tôi choáng váng là
Tôi chưa bao giờ nhìn thấy một xác chết trong đời.
Tôi bị vây quanh bởi những xác chết.
Có những người lính nằm dưới nước,
dập dềnh lên xuống trong nước.
Nước đầy cả máu, và đó là một cảnh rất đáng sợ.
[Hanks] Những người quay phim thuộc Quân đoàn Truyền tin gặp một mỉa mai cay đắng.
Hầu hết toàn bộ cảnh quay ghi lại ngày D trên các bãi của quân Mỹ
được quay bởi một người của phòng vệ bờ biển.
Phim quay bởi Rosenblum
và những người khác thuộc Đại đội Nhiếp ảnh 165 trên các bãi
sẽ bị mất.
Đến gần trưa, các đầu cầu được thiết lập. Cho đến cuối ngày,
những người quay phim đã sẵn sàng nộp các thước phim mà họ đã khó nhọc quay được.
[Wood] Chúng tôi giao phim cho các sĩ quan chỉ huy bãi,
và họ cử một ông đại tá
đến từng chỉ huy bãi để thu các cuộn phim,
để toàn bộ vào trong một túi dụng cụ,
vác nó lên vai và mang ra một con tàu.
Khi đang leo lên mạn tàu ông ta đã đánh rơi nó,
và thế là tất cả phim đều bị mất.
[Hanks] Chỉ có duy nhất một ngoại lệ.
Một người quay phim tên Dick Taylor.
Ông ấy đã quay được cảnh tuyệt vời này.
Mặc nhiên, một vài giây này
đóng góp vào cảnh quay nổi tiếng nhất của ngày D.
[Wood] Những đoạn phim duy nhất mà các bạn xem, phim của Mỹ vào ngày D,
là của người quay phim của chúng tôi đi cùng với Sư đoàn 1 Bộ binh.
Anh ấy bị thương, và đã tự mang phim về với mình,
anh ấy đã quay được ba hay bốn cảnh trước khi trúng đạn.
Phần nhiều cảnh quay của Taylor đều là cảnh sau trận đánh
Về những người đã kiệt sức trong trận chiến,
đang cố gắng hồi phục sức lực của họ.
Họ đào hố.
Họ chăm sóc người bị thương.
Chủ yếu họ cho thấy cơn sốc của người sống sót.
Lịch sử của họ đã thu nhỏ lại thành khoảnh khắc
vào ngày khủng khiếp này.
Họ không thể thấy gì ngoài bờ biển kinh hoàng
mà họ vừa vượt qua.
Họ bị buộc phải suy ngẫm
về cái chết mà họ đã thoát được một cách kỳ diệu.
Vào ngày D cộng 1, trang thiết bị được đưa vào.
Cùng với đó là thời tiết xấu.
Bạn nhìn ra khắp nơi trên bãi Omaha,
thuyền bè và người đi trên đó đang đối mặt với hiểm nguy của biển.
Walter Rosenblum có mặt ở đó đang chụp hình.
Cùng với người đồng nghiệp quay phim của ông ấy, Val Pope.
[Rosenblum] Có vài chiếc thuyền đang chìm
mà tôi cho là đã bị bắn,
và một thiếu úy trẻ bơi ra cùng với chiếc xuồng cứu nạn
để cứu những người trên thuyền vào.
Khi tôi bắt đầu, tôi tự bảo mình,
"Này Walter, anh là một tay bơi giỏi. Anh có hai chọn lựa.
"Anh có thể bơi ra cùng anh ta và giúp anh ta đưa họ vào,
hay anh có thể đứng chụp hình."
Và ngay thời điểm đó tôi nhận ra rằng việc của tôi
là chụp ảnh, đó là điều tôi phải làm.
[Hanks] Những tấm ảnh này và đoạn phim phối hợp một cách hoàn hảo
góp phần bù đắp những khoảng trống để lại bởi những hình ảnh ngày D bị mất.
Thật bi thảm là Val Pope hy sinh khi đang làm nhiệm vụ
vài ngày sau đó.
[Rosenblum] Hình ảnh nổi tiếng của đoạn phim đó
là của người thiếu úy trẻ cúi xuống một người lính,
đang sơ cứu anh ta.
Anh ta trông giống như hầu hết các anh hùng
mà tôi đã từng thấy trong đời.
Tôi sung sướng vì đã có thể tạo được bức ảnh đó,
vì đối với tôi nó là hình ảnh thu nhỏ của cuộc chiến.
Những con người đến đây để chiến đấu cho niềm tin của họ.
Ba tuần sau ngày D,
có gần nửa triệu lính Mỹ được trang bị đầy đủ
ở Pháp.
Stephen Ambrose gọi đây là phép lạ hậu cần
một thành quả vĩ đại của người dân và đất nước Mỹ
trong thế kỷ 20.
Còn ai có thể tranh cãi điều ấy?
Có lẽ chỉ có những người lính
vẫn đang vật lộn để thoát khỏi đầu cầu của họ
chống lại với địa hình phức tạp và kẻ thù cứng đầu.
[Hanks] Trên các bãi biển ma quái, các khí cầu chướng ngại được thả lên,
để bảo vệ nguồn tiếp liệu khổng lồ đang đổ đến
chống lại với lực lượng Không quân Đức gần như vắng bóng.
Khắp nơi, người ta kiểm đếm thương vong.
Thương vong thật nặng nề với quân không vận,
nhưng những người lên kế hoạch cũng đã tính trước cả cái chết.
Nó được ghi lại rất rõ ràng.
Bộ chỉ huy tối cao và các lính xe tăng
đã kém chuẩn bị hơn để đối phó với địa hình trắc trở
của Normandy.
[Wood] Khắp Normandy,
là một đất nước đầy các hàng rào bụi cây.
Chúng cao khoảng 1,8 mét và dày 1,8 mét
và có những cây lớn mọc lên trên đỉnh, và chúng thật sự là những pháo đài.
Chúng ta có thể đang đào hố ở một bên của hàng rào
và quân Đức thì đào ở phía bên kia.
[Wood] Có rất ít khoảng hở
với các cỗng để chuyển đồ sang,
và quân lính sẽ phải tấn công xuyên qua các thứ chết tiệt đó hay trên ngọn nó.
[Hanks] Những hàng cây này, đầu tiên được trồng vào thời Trung Cổ,
ngăn trở hoạt động chiến tranh,
nhưng không bao lâu.
[Wood] Một trung sĩ quân nhu
tính toán rằng anh ta có thể hàn
hai cái chĩa lớn trước mũi một chiếc tăng,
và chúng sẽ xóc vào hàng cây,
và chiếc tăng có thể ủi một đường xuyên qua hàng rào.
Sau khi chúng tôi làm như thế, công việc đơn giản hơn nhiều.
Khoảng 60 năm trước,
một viên chức bàn giấy Đức vô danh chỉ ngón tay vào một bản đồ
và quyết định rằng ở đây, trên những cánh đồng của nông dân Pháp này,
sẽ là nơi đặt các pháo đội bờ biển to lớn này.
Ngày nay chúng vẫn còn đó,
tuy câm lặng nhưng là nhắc nhở ngầm rằng chiến tranh
luôn hiện diện trong cuộc sống bình thường của con người.
Và tuy thế cuộc sống có một sức kháng cự đáng kinh ngạc.
Những khẩu pháo có thể gầm lên,
nhưng những cánh đồng vẫn phải gặt hái.
Đàn ngỗng vẫn phải băng qua đường,
dù nó đang đầy nghẹt xe quân sự.
Những lo toan thường nhật của cuộc sống vẫn tiếp tục,
và những người quay phim chúng tôi cũng ghi lại điều đó nữa.
[Hanks] Những người lính đi giải phóng này thấy chán, bồn chồn,
khi họ được nghỉ ngơi.
Những người lính Không quân Mỹ này tìm thấy những con ngựa trên một đồng cỏ Normandy.
Một trong bọn họ đã từng là dân chăn bò ở Oklahoma,
anh ta có lại được khoảnh khắc sung sướng
có được niềm vui của đời sống dân sự.
[Rosenblum] Có một điều ít được biết đến
là những cuộc oanh tạc của chúng ta trước khi tấn công
đã giết chết nhiều người Pháp đang sống sau chiến tuyến.
Tôi luôn cảm thấy ngạc nhiên rằng
những người Pháp mà tôi đã ghi hình
đã không đổ lỗi cho người Mỹ cho những gì đang diễn ra.
Họ xem chúng tôi như quân giải phóng, cho dù bom đạn
chúng tôi đã giết chết một số người sống ở đó.
[Hanks] Có một vẻ thân ái trong những chào đón này, và một vẻ vội vàng nào đó.
Sau trận đổ bộ Normandy,
nó sau cùng trở nên một cuộc vận động chiến.
Và đối với tiểu đoàn xe tăng của Pháp Quốc Tự Do này,
đó là một cuộc chiến rất riêng tư,
như Russ Meyer đã biết được khi đi cùng họ.
Vừa ra khỏi trận chiến,
chúng tôi lái xe jeep đi cùng với chiếc tăng.
Xe tăng Pháp. Chúng tôi thường đi xen giữa họ.
[Hanks] Người bạn thời chiến thân nhất của ông ấy, Bill Teas,
đã đi cùng với một đơn vị quân Pháp.
Ông ấy đã cho mượn tên mình để đặt tiêu đề
của bộ phim khiêu dâm đầu tiên thời hậu chiến của Meyer
Ông Teas Đồi Bại.
Khỏi phải nói, các người lính tăng Pháp được chào đón với một sự nồng nhiệt đặc biệt
khi họ lăn bánh qua mảnh đất quê hương mình.
Những người Mỹ cũng được đón chào như thế.
[Meyer] Tất cả họ đều nói, "Ôi, người Mỹ. Giỏi lắm."
[Hanks] Cũng có những hiểm nguy trên những con đường này.
[Meyer] Bạn đang đi trên đường, và có một người nói, "Dừng lại ngay!"
"Đừng đi. Có một toán quân Đức trên đường đó.
Ra khỏi đó ngay đi."
[Hanks] Được cảnh báo trước, họ đã có một trận đấu pháo ngắn ngủi nhưng ác liệt.
Lần này, họ bắt tù binh.
Ngày nay tôi muốn biết tên của con người đó.
Nếu chúng tôi không được cảnh báo, chúng tôi chắc sẽ...
Quân địch chắc đã tiêu diệt chúng tôi.
[Hanks] Nhưng họ không phải lúc nào cũng may mắn như vậy.
Trong một cuộc đụng độ sau đó, họ đã bị tổn thất nặng.
Như rất thường xuyên trong các trận đánh bằng tăng,
những vết thương thật khủng khiếp.
Và khó mà chấp nhận.
Khi vài người lính xe tăng
cố gắng để giải thoát một đồng đội bị mắc kẹt,
những người khác nghĩ lại về trận chiến và họ kể lại nó.
Đã có một mong muốn che chở cho quân nhà
khỏi những hiện thực khắc nghiệt nhất của chiến tranh.
Nếu đây là người Mỹ,
những hình ảnh này đã không được ghi lại.
[Meyer] Bạn không muốn quay lính Mỹ.
Bạn không muốn lính Mỹ chết.
Nếu phải như vậy, tôi thường ghi hình cái gì đó
nơi ít nhất sẽ không thể dễ dàng nhận ra là người Mỹ.
Tôi lo lắng về gia đình của họ
e rằng họ sẽ thấy ai đó trong bản tin thời sự.
[Hanks] Nhưng Paris đã ở rất gần,
chưa đến ba tháng sau ngày D.
Và quân giải phóng tiến sát đến,
quân du kích Cộng sản nổi dậy chống người Đức.
Ngoài đường phố, xe tăng Đức bị chặn lại
bởi quân kháng chiến chỉ mang vũ khí nhẹ.
Thật kinh ngạc, họ đã áp đặt một lệnh ngừng bắn khó khăn.
Có thể là họ ngăn ngừa sự tàn phá thành phố
mà Hitler đã ra lệnh.
[Hanks] Danh dự được vào Paris đầu tiên
được trao cho các lực lượng Pháp Quốc Tự Do.
Nhưng khi các chỉ huy của họ đang hùng dũng xuất hiện,
đọ súng đã nổ ra.
Đã có mặt De Gaulle
và một người tôi quên mất và những sĩ quan khác.
LeClerc phải đã ở đó.
[Hanks] Thành phố vẫn chưa sạch bóng quân Đức
và những người Pháp thân với họ.
[Weiner] Tất cả họ diễu hành đi vào theo đại lộ Champs Elysees
như là một phần của cuộc diễu binh này,
và đã có những tên bắn tỉa, và những phát súng bắn ra.
Và, dĩ nhiên, mọi người nằm xuống.
[Hanks] Cuộc đụng độ trên đường phố thật là ác liệt và chết chóc.
Ở nhiều nơi, người dân phải nằm bẹp dí dưới đất,
không thể di chuyển được.
Nỗi kinh hoàng hiện rất rõ.
Sự trả thù đối với những người Pháp thân Đức
diễn ra nhanh chóng và khắc nghiệt.
Đó chưa phải là kết thúc của cuộc trả thù của người Pháp.
[Weiner] Chúng tôi được thông báo về các hoạt động đối với những người thân Đức,
và điều họ làm là bắt giữ,
trong trường hợp này, các phụ nữ thân Đức
và cạo đầu họ,
Tôi cho đây là những phụ nữ đã giao du
hay chơi bời với các quân lính Đức.
Theo tôi hiểu thì ý họ muốn
trong vài tuần hay vài tháng sau đó,
mọi người sẽ biết ai là những kẻ từng hợp tác với Đức.
[Weiner] Thường thường, họ không nói gì cả.
Một số thì mỉm cười và một số nhìn trừng trừng trước mặt...
và tôi cho họ đang cố gắng làm tốt nhất
với những gì họ đang phải đối mặt.
[Hanks] Quân Đồng minh lúc đầu đã tính đi vòng qua Paris,
nhưng không thể tránh được Paris trên đường tiến quân của họ.
Phần lớn những người lính này đã không dừng lại.
Đối với họ, Paris chỉ là một cái nhìn thoáng qua
trên đường đến chiến thắng.
Trong một thành phố nhỏ hơn ở Pháp,
Fred Bornet thấy niềm vui giải phóng
được biểu lộ tự do hơn và có định hướng hơn.
[Bornet] Người dân tràn ra đường phố,
và họ sung sướng đến mê mẩn.
Điên loạn vì sung sướng.
Và họ giăng cờ,
và họ nâng cốc chúc mừng.
Và điều tuyệt vời là bạn không có một kịch bản.
Bạn nắm lấy những khoảnh khắc tuyệt vời đó.
Và có rất nhiều thiếu nữ, cầm hoa trên tay.
Họ luôn vẫy tay và chào đón.
Nhưng họ đã không làm điều đó...
với đầy đủ sự nhiệt tình.
Tôi đã nghĩ đây là là một khoảnh khắc vĩ đại.
Nó phải giống như một cuộc diễu binh lớn.
Thế là tôi nói với cô gái, "Này,
"Khi hàng quân lính đi qua,
hãy chạy đến đó và hôn họ!"
Và tôi đã khóc. Đó là một cảm giác nhẹ nhõm.
Và sau đó họ cho chúng tôi ăn xúp
và trứng chiên,
và họ lại vẫy cờ.
Bạn có cảm giác rằng
bạn đang làm điều gì đó xứng đáng.
Vào mùa thu năm 1944,
Mọi con mắt người Mỹ đều chú mục vào châu Âu,
nơi mà bộ chỉ huy tuyên bố,
một cách quá tự tin, đó là bước chuyển,
đến một kết thúc của cuộc chiến đang ở trong tầm nhìn, thậm chí trong tầm với.
Chẳng có lời tuyên bố nào như thế được đưa ra với cuộc chiến ở Thái Bình Dương.
Chiến sự ở đó vẫn tàn bạo và dữ dội như bao giờ.
Nhưng nhiều người lính cảm thấy bị cô lập và quên lãng.
Nhân viên quay phim của Hải quân Sam Sorenson.
[Sorenson] Nhừng người lính TQLC mà tôi đi cùng
rất vui khi được chụp vài tấm ảnh.
Ở mặt trận TBD, họ rất cô đơn,
Họ không bao giờ trông thấy một phụ nữ.
Một trong những lý do
khiến tôi thấy hạnh phúc khi làm việc với các TQLC
là vì chúng tôi có những hình ảnh chiến sự tốt hơn.
[Hanks] Peleliu, tháng 9, 1944.
Hỏa lực của hải pháo và không quân là dữ dội chưa từng có.
[Sorenson] Trong ba ngày liền ta đã pháo kích vào nơi đó.
Khi chúng tôi tiến gần đến các hòn đảo,
nó trông giống những dãy đồi nhỏ, xanh, xinh đẹp.
Khi chúng tôi tiến ngang qua,
nó trông giống những ngọn núi nhỏ lởm chởm, xác xơ.
Có những núi san hô nhỏ
nhô ra ở khắp nơi.
Tôi đã không thể tin có gì có thể sống ở đó.
[Hanks] Nhưng cuộc oanh kích thì không hiệu quả.
Quân địch vẫn an toàn trong các lô cốt của chúng.
[Sorenson] Vì thế khi các TQLC tiến vào,
có một rạn san hô ở vòng ngoài.
Và họ bị kẹt ở rạn đó.
Họ bị kẹt trong làn đạn của quân Nhật.
Vì thế nhiều người phải bỏ thuyền
và tiếp tục đi vào với những xe lội nước.
Rồi khi họ đến bãi biển,
họ bị càn quét từ "điểm" này, họ gọi thế.
[Hanks] Điều mỉa mai của Peleliu là nó không cần thiết.
Tướng MacArthur đã nghĩ là ông ta cần nó.
để che chắn cho cuộc xâm nhập vào Philippines của ông ta.
Các nhà sử học quân đội ngày nay đã đồng ý là ông ta đã không làm như vậy.
Quân TQLC chịu tổn thất gần 50%.
[Sorenson] Chúng cố thủ trong các hang động.
Chúng không bao giờ xông lên tấn công.
Và chúng có thứ mà chúng gọi là "lổ nhện,"
nơi mà một tên bắn tỉa có thể đứng.
Người ta sau cùng sẽ đóng chặt chúng lại.
Họ cho nổ tung chúng lên và lấp lối vào.
Rồi quân Nhật sẽ thoát ra bằng một lổ khác.
Phải mất hai tháng để trục hết họ ra.
Trong toàn bộ chiến dịch này người ta bắt được khoảng 100 tù binh.
Cuối cùng, chúng ta đã mất khoảng 1.900 quân TQLC,
và chúng ta đã phải giết
gần 13.000 lính Nhật.
[Hanks] Trong khi đó, cuộc chiến ở mặt trận TQ, Miến Điện, Ấn Độ vẫn tiếp diễn,
và Dave Quaid tiếp tục chiến đấu.
Đó là một phi vụ thả dù tiếp tế ngày lễ Tạ Ơn và Tổng thống Roosevelt đã nói,
"Bất chấp các con của các ông bà đang ở đâu,
"trên đất liền hay biển hay trên không,
cũng sẽ có được bữa ăn tối với gà tây."
Và tôi nói, "Thật là nhảm nhí!"
Tôi nói, "Tôi sẽ thu hình chuyến thả dù này
và chứng minh rằng điều ấy đã không bao giờ xảy ra."
[Hanks] Việc tiếp tế bằng đường không được giao cho
một đơn vị mới chuyển đến từ châu Âu.
Sự điều chỉnh của họ với chiến trường TQ-Miến Điện-Ấn Độ thật tồi.
Họ bay đến quá nhanh và thấp,
những cú thả thường không chính xác
và thường xuyên hàng hóa bị hư hại.
[Quaid] Máy bay bay thẳng trên con đường mòn chúng tôi đang đi.
Vì vậy tôi la lên bảo mọi người tránh xa con đường.
Thật ra thì cái gã gầy guộc hốc hác kia với cái camera là tôi.
[Hanks] Họ đã thả được một cú trực tiếp, tình cờ, vào Quaid.
[Quaid] Các y tá ngay lập tức đã cấp cứu cho tôi, cùng với bạn tôi là Bill.
[Hanks] Nỗi thống khổ của ông ấy vẫn chưa hết.
Ông ấy vẫn còn xúc động vì sự sẵn sàng của Bill Brown
hy sinh mạng sống vì ông ấy.
[Quaid] Một cái dù rơi xuống ngay vào mặt tôi,
và tôi nói, "Bill! Bill! Nhìn kìa!"
Và Bill đứng dậy,
bước qua người tôi, và nói, "Để tôi tóm nó."
Và, có một cơn gió mạnh,
và nó bay sượt qua đầu tôi,
và Bill đã không phải hy sinh chính mình.
[Hanks] Chiến tranh với Dave Quaid đã chấm dứt.
Ông ấy sẽ trải qua phần còn lại của cuộc chiến trong các bệnh viện
chịu nhiều cuộc giải phẫu trên cái chân nát bét của mình.
[Quaid] Đây là tôi, đang rời khỏi cuộc chiến,
được đưa ra trong một cái túi đựng thức ăn cho la.
[Hanks] Ở miền bắc nước Pháp,
chiến sự chậm lại khi mùa tuyết rơi đến.
Thời tiết xấu đã góp phần che cho một cuộc tập trung khổng lồ của quân Đức,
hai mươi bốn sư đoàn gần Rừng Ardenes.
[Meyer] Rừng Ardennes thật tàn bạo với ý nghĩa là
nó lạnh đến mức không thể chịu nỗi
và rất khó tìm một nơi nào đó
để có thể ẩn nấp.
Rừng Ardennes không có cây to,
Bạn phải rất cẩn thận
và nằm xuống tại gốc một thân cây...
và đào xuống sâu nhất có thể để tự bảo vệ mình
tránh khỏi bị thương.
Hay... kết thúc.
[Hanks] Vào tháng 9, những người lính Mỹ giữ phòng tuyến này
thường bị chia cắt thành từng đơn vị nhỏ.
Thông tin liên lạc giữa họ rất kém.
Họ đã không ngờ đến cuộc chiến khởi sự vào ngày 16 tháng 9.
Nhiều người lính đã chiến đấu một cách gan lì,
và nghĩ họ thường bị hoàn toàn bao vây bởi quân địch.
The "Bulge" ("Cái Túi"),trò đỏ đen cuối cùng của Hiler trong cuộc chiến,
sau cùng đã phình ra đến 50 dặm về phía đông,
nhưng nó đã không vỡ.
Khó mà nhận thấy từ những hình ảnh này,
nhưng cuộc đụng độ này sau cùng đã lôi kéo thêm quân lính...
600.000 người...
nhiều hơn bất cứ trận nào khác trong lịch sử Hoa Kỳ.
20.000 quân Mỹ chết trong trận Ardennes.
Thêm 20.000 nữa bị thương.
Trong số họ là một nhân viên quay phim tên là Jim Bates,
người đã từng tham chiến kể từ ngày D.
Tại trận Cái Túi, ông ấy đã làm điều nhiều người lính làm.
Ông ấy đi nhờ trên một chiếc xe tăng.
Động cơ tạo ra hơi ấm.
[Bates] Tôi chận một chiếc tăng và hỏi xin đi nhờ ở phía sau.
Một cái nắp mở ra, và một người hỏi, "Anh biết bắn súng máy không?"
Tôi bảo tôi có học cơ bản với Sư đoàn 11 Thiết giáp.
Họ nhặt tôi lên theo đúng nghĩa đen
và đặt tôi vào vị trí xạ thủ súng máy.
[Hanks] Bates đã không biết việc đó,
nhưng ông ấy đang tiến vào một trận đánh với các xe tăng Tiger của Đức.
Ông đã quay được cảnh độc đáo này của một chiếc xe cứu thương Đức
đang cấp cứu một người lính xe tăng của họ.
[Bates] Tôi có thể thấy chiếc tăng số một
đã vượt qua khoảng trống và bắn lên đồi.
Vào lúc đó, tôi nghe tiếng "Kah-thunk,"
và người chỉ huy nói, "Chạy ra đi. Chúng đang bắn chúng ta."
Lúc đó, tiếng "whoom" thứ hai vang lên,
và tôi cảm thấy như lưng mình có đoàn tàu đâm vào.
Tôi không biết mình còn sống hay đã chết.
Tôi nghe thấy tiếng người nói, "Nếu anh chưa trúng đạn thì đứng dậy đi.
Nếu anh ta khởi động chiếc tăng đó lại, anh ta sẽ cán lên anh đó."
Tôi nhìn lại, chiếc camera của tôi đang ở dưới bánh xe tăng.
Đó là điều làm tôi chạy đi, và trên điện đài họ nói,
"Anh đến đây nhanh đi chỗ chiếc jeep cứu thương.
"Một người quay phim bị trúng đạn, và họ không còn lại đủ
để ghi hình phần cuộc chiến còn lại."
"Tôi sẽ ngồi trên nắp máy," tôi nói.
"Tôi có thể nằm xuống. Đó sẽ là một nơi ấm áp được một lúc."
[Hanks] Bất chấp các vết thương của mình, Bates tiếp tục quay
khi chiếc tăng gầm rú chạy về phía sau.
[Bates] Arosi trông thấy tôi, anh ấy là người thường làm việc chung với tôi.
Anh ấy là bạn và là người cùng quay, anh ấy nói,
"Bệnh viện ở gần đây. Để tôi đưa anh đi."
Tôi nói, "Chưa cần đâu. Lấy máy đánh chữ đi.
Tôi sẽ đọc cho anh ghi cái gì, ở đâu, tại sao và khi nào."
Anh ta nói, "Anh chưa chịu thôi sao?" và tôi nói, "Không đời nào."
[Hanks] Chiến sự vẫn tiếp tục di chuyển trong nhiều ngày,
đặc biệt là đối với Doug Wood.
Khổ sở vì bệnh cúm,
ông ấy tìm chỗ trú dưới tầng hầm của một trạm chỉ huy.
Ông ấy bảo người lái xe và người nhiếp ảnh đi lấy thêm phim,
rồi ông ngủ thiếp đi.
Ông đã không nghe thấy lệnh di tản khỏi trạm chỉ huy khi nó bị pháo kích.
[Wood] Người nhiếp ảnh của tôi lúc đó là một người mới, một tân binh.
Và anh ta bảo người lái xe, tên anh ta là Ivan Babcock,
"Babcock, đàng kia có mấy gã đội mũ trông kỳ lạ lắm,
và tôi cho là họ đang bắn chúng ta."
Và người lái xe nói với tôi,
"Tôi có thể thấy đường đạn lửa của chúng bay qua ngay trước mặt."
Nhưng anh ta đã không dừng lại.
Như những người khác đã dừng lại ở đó,
và chúng sẽ bắt họ.
Anh ấy cứ phóng thẳng qua mặc chúng bắn vào mình.
[Hanks] Nơi mà Babcock đã chạy xe qua
là nơi xảy ra vụ thảm sát Malmedy.
Đó là hành động tàn bạo tồi tệ nhất cuộc chiến mà lính Mỹ gặp phải.
Khoảng từ 71 đến 129 lính Mỹ...
con số vẫn chưa thống nhất...
bị gom lại và bắn bởi lính S.S.
Chúng đã đột nhập vào phòng tuyến của ta,
một số cải trang thành lính Mỹ.
Trong nỗ lực kháng cự cuối cùng này của Đức,
lính của họ nhiều người còn ở tuổi thiếu niên.
Tất cả lính Đức đều thoát khỏi sự trừng phạt nặng nề vì vụ Malmedy
tại các phiên tòa tội ác chiến tranh.
Thời tiết tốt lên vào cuối tháng 9.
và hoạt động trên không tiếp tục.
[Một người] Tôi đã may mắn, hay không may,
bạn muốn nghĩ sao cũng được,
dẫn đầu trận không chiến vĩ đại nhất của Thế Chiến II.
Chúng tôi có 8 người.
Chúng tôi đã bay lên cao trên cánh đồng,
và chúng tôi là điều người ta gọi là "sự lắp ghép"
thì 900 máy bay Đức mở cuộc tấn công
trên mặt trận vào ngày 1 tháng Giêng, 1945.
Người phi đội trưởng...
một phi đội thường có 12 máy bay,
nhưng chúng tôi có 8 chiếc... ông ấy không thấy bọn chúng.
Ông ấy nói, "Anh nắm quyền chỉ huy phi vụ."
Và tôi đã làm rơi năm chiếc của chúng ngay trên cánh đồng.
[Hanks] Những phi công, được trang bị máy quay kiểu súng,
cũng là những người quay phim chiến trường.
[Paisley] Hitler đã quyết định
ông ta sẽ tung ra tất cả máy bay mình có
để làm tê liệt các chiến trường
để hỗ trợ cho trận Cái Túi,
và họ đinh thực hiện vào đầu tháng 9,
mà điều ấy sẽ rất có hiệu quả.
Thời tiết không thuận lợi.
Họ hoãn lại rồi lại hoãn và nói,
"Ngày 1 tháng Giêng, những gã này sẽ đi ngủ hết."
Cuộc tấn công diễn ra trên toàn mặt trận. Không chỉ ở phần của chúng tôi.
Nó xảy ra tại mặt trận của người Anh.
Nó xảy ra tại tất cả các không phận phía bắc.
Sau này tôi có được một đoạn phỏng vấn Hermann Goering.
Trong các cuộc phỏng vấn đó, Goering nói
tổn thất nặng nề nhất mà Không quân Đức phải chịu
là tổn thất vào ngày 1 tháng Giêng.
[Hanks] Mel Paisley, cũng là trưởng nhóm nghiên cứu của bộ phim này,
đã được trao tặng huy chương Chữ thập vì Phục vụ Xuất sắc.
Trong cuộc chiến tranh, ông đã bắn rơi 9 máy bay.
Trận chiến Cái Túi kết thúc ngày 7 tháng Giêng, 1945.
Nước Đức giờ đây bỏ ngỏ cho quân Đồng minh tiến vào.
Italy 1945.
Nhà độc tài Benito Mussolini bị hạ bệ và lưu đày.
Chính phủ đầu hàng,
và dân chúng quay sang chống đối ác liệt với đồng minh cũ của họ.
[Montagne] Tôi đến Sở Chỉ Huy để tìm hiểu điều gì đang xảy ra
họ cho tôi biết là người ta đã bắt giữ Mussolini
và Tướng Crittenberger sẽ tiếp nhận giao nộp ông ta.
Tôi đến Sở Chỉ Huy khoảng 5 giờ sáng hôm sau,
và ở đó có một chiếc xe limousine trong đó có ba sĩ quan Đức.
Họ bị bắt bởi Sư đoàn 1 Thiết giáp.
Họ đã chạy vào một nút chặn trên đường và bị bắt.
Tôi đi đến chỗ Crit và nói, "Ông tính sẽ làm gì?"
Ông ấy nói, "Tôi sẽ chấp nhận sự đầu hàng của thằng cha này."
Tôi hỏi, "Còn Mussolini thì sao?" Ông ấy nói, "Mussolini sẽ phải chờ đợi."
Tôi sẽ không bao giờ quên lời nói đó.
Ông ấy nói với ông ta, "Ông Tướng, cả hai chúng ta đều là những người chuyên nghiệp.
"Ông không thể thoát ra được. Tất cả lối ra đều bị đóng.
"Điều sáng suốt nên làm là giao nộp Quân đoàn Linguria,
đó là đoàn quân còn nguyên vẹn sau cùng của địch."
Tôi quay lại để gặp Crit, ông ấy đang ngồi trên một thanh ray
có vẻ như đáng suy tư, và ông nói,
"Montagne, anh có biết là mọi sinh viên tại West Point
"đều mơ về một ngày khi mà một quân đoàn địch đầu hàng với anh ta không?
Hôm nay điều ấy xảy đến với tôi."
[Hanks] Quyết định của Critenberger là án tử với Mussolini,
người tình của ông ta, Clara Petacci, và những tên phát xít khác
phải chết dưới tay của những du kích dân quân.
Xác họ được trưng bày ở Milan.
[Montagne] Mọi việc đã diễn ra khá lâu khi chúng tôi đến đó.
Và chúng tôi ghi hình những gì có thể. Chúng tôi ghi hình đám đông.
Chúng tôi quay Mussolini đang bị treo ngược,
Petacci bên cạnh ông ta.
Tôi còn nhớ váy của bà ấy rũ xuống trên mặt bà,
và một phụ nữ đến và ghim váy bà ấy lại
giữa hai chân để bà khỏi bị phơi bày.
Họ cắt dây hạ ông ta xuống... Tôi nhớ là đâù ông ta bị đánh...
và dựng ông ấy lên.
Các dân quân làm việc đó. Chúng tôi không can dự gì vào.
Các dân quân đưa họ đến nhà xác.
Ở đó khắp nơi đều có xác người.
Bạn phải bước lên hai hay ba xác chết để đến được chỗ Mussolini.
Và tôi hỏi người giữ nhà xác,
"Anh có thể đưa ông ta ra ngoài sáng không?"
Anh ta nói, "Trung úy ơi, nếu tôi di chuyển hắn, đầu hắn sẽ rơi ra."
Thế là anh ta nắm lấy Petacci, kéo bà ấy lại
và đặt đầu bà lên vai ông ta.
Cảnh ấy đã trở nên khá nổi tiếng.
[Hanks] Trong khi đó, Phát xít Đức đang trong cơn hấp hôi,
nhưng vẫn tiếp tục chiến đấu một cách tuyệt vọng.
Mọi thứ có thể xảy đến với tôi,
về mặt nhiếp ảnh, đã thật sự xảy ra ngày hôm đó.
[Hanks] Hiện trường là Cologne. Ngày tháng là ngày 6 tháng 3. 1945.
Chiến sự trên đường phố thật ác liệt.
Thường xuyên không thể phân biệt lính và thường dân.
Đôi khi các nạn nhân bị kẹt giữa lằn đạn
hoàn toàn là dân thường vô tội.
[Bates] Cho đến lúc đó chúng tôi đã có một chiếc T-26 mới
Lúc đó T-26 hiện đại hơn loại Sherman cũ nhiều,
thật không tin nỗi.
Chiếc tăng Đức đang đậu trước Nhà thờ Cologne.
Nó đã hạ một số tăng của chúng ta và đang gây ra nhiều tàn phá.
Chúng đã kiểm soát toàn bộ khu vực đó.
[Hanks] Bates đi theo chiếc tăng vào trận đánh, và trong khi bò trườn tìm vị trí,
ghi lại được đoạn phim tuyệt vời này về chiến sự xe tăng.
[Bates] Tôi nghe tiếng chiếc T-26 của chúng ta tiến đến,
Phát bắn đầu tiên bay vào
và cắt ngang đôi chân của người chỉ huy chiếc Tiger.
Trong phim bạn có thể thấy viên đạn xuyên phá
đi qua phần dưới của bức ảnh.
Ngay lập tức, tài xế và xạ thủ pháo tháp leo ra,
nhưng mảnh của viên đạn thứ hai cũng đã giết họ.
Chấn động từ khẩu đại bác 90mm đó
mạnh đến nổi sẽ hất tôi văng khỏi khung hình,
và tôi sẽ phải ngắm trở lại.
Tôi đã không dùng chân đỡ. Tôi cầm máy trên tay.
Xa trưởng của chiếc tăng hai chân đã bị đứt
chỉ nằm lại trên chiếc tăng và và bốc cháy ngay trước máy quay.
Chiếc xe ấy cháy mãi đến sáng hôm sau.
Sau khi lửa đã tàn hết, khói vẫn còn bốc ra
vì nó chứa quá nhiều đạn dược và đủ thứ trong nó.
[Hanks] Hai tháng một ngày sau đó, chiến tranh ở châu Âu kết thúc.
Những người chết trong cuộc chiến, những "Chiến sĩ Thập tự chinh,"
như Tướng Eisenhower đã gọi họ,
yên nghỉ trong các nghĩa trang ở khắp châu Âu.
Nếu có điều gì đó, những việc họ làm ngày nay được tôn vinh
hơn vào thời điểm đó.
Một phần của sự bất tử của họ
có được từ những ghi chép bằng hình ảnh.
Những người quay phim chiến trường đã ghi lại những ngày cuối,
giờ cuối, khoảnh khắc cuối hay thậm chí hơi thở cuối cùng
của nhiều con người đang nằm ở đây.
Họ không nói nhiều về điều đó.
Như họ nói, đó chỉ là một phần công việc của họ.
[Ambrose] Nhưng đó là một công việc quan trọng hơn là họ nghĩ.
Vì những thước phim họ thực hiện bây giờ đang sống lâu hơn cả ký ức.
Sau cùng đó sẽ là sự hồi tưởng duy nhất được làm tại hiện trường
nơi những chiến sĩ công dân của chúng ta
đã sống, chiến đấu và chết.
[Hanks] Những người quay phim ở châu Âu còn có một nhiệm vụ nữa đối với lịch sử.
Không nghi ngờ gì nữa đó là nhiệm vụ quan trọng nhất của họ.
Ấy là ghi lại những nỗi kinh hoàng của các trại tử thần.
Tại Dachau, Walter Rosenblum đã quá sửng sốt không thể quay nổi.
Những hình ảnh này được ghi lại bởi những người khác.
[Rosenblum] Có một đoàn các toa tàu hàng.
Tôi leo lên một toa để xem có gì bên trong.
Và toa tàu thì đầy cả xác người chết,
và có khoảng 30 hay 40 toa xe trên con đường đó.
Khi nhìn vào trong, tôi vô cùng sửng sốt
Bạn có thể tưởng tượng, tôi chưa bao giờ trông thấy điều gì như thế trước đó,
trông thấy một toa xe đầy cả người chết, những con người gầy trơ xương?
Ngay vào lúc đó,
tôi đã quên mình là một người quay phim.
Mọi thứ đã làm tôi choáng váng.
Tôi đang làm nhiệm vụ cùng với Ellis Carter,
và chúng tôi đến Đức để ghi hình về các thiệt hại của bom
gây ra bởi không lực Đồng minh.
Vào ngày 11 tháng 4, Quân đoàn 3 của Mỹ giải phóng Buchenwald,
và khi nghe thấy về điều này, chúng tôi vội lái xe tới đó.
[Hanks] Điều mà các người quay phim tìm thấy sau những cánh cỗng này
vượt quá tưởng tượng của họ,
nhưng sự vô nhân đạo mà họ đã ghi lại
thật sự là không thể chối cãi.
Là một người lính trong Quân đội Mỹ,
tôi không biết gì về những trại này
và chưa từng nghe gì về nó.
[Mainzer] Thật kinh hoàng.
Xác người chất từng đống như đống củi.
Chúng tôi áng chừng họ chỉ nặng khoảng dưới 30 đến 40 kg,
và họ thật sự đang chết, ngày này sang ngày khác,
ngay cả sau khi trại được giải phóng.
Nhiều tù nhân không biết tiếng Anh dĩ nhiên,
nhưng họ giơ tay về phía chúng tôi
và bày tỏ lòng biết ơn vì đã giải phóng họ.
Trại này có khoảng 20.000 người sống sót
vào thời điểm được giải phóng,
và khoảng 8.000 trong số họ là trẻ em.
Có một khu vực ở đó các mảnh da xăm hình được trưng bày
những mảnh da đó được làm thành chụp đèn và bìa sách.
Vợ của viên chỉ huy trại người Đức thường chọn những người có xăm mình
để phải bị giết và sau đó dùng da của họ.
Sau một vài ngày, các thường dân Đức của thành phố
kế bên Buchenwald gọi là Weimar
được diễu qua trong một chuyến tham quan trại
để cho thấy sự tàn bạo
và để cho họ thấy điều người Đức đã làm.
Nhiều người trong số họ thậm chí đã không nhìn đến sự ghê rợn của các xác chết.
Một số thì khóc.
Một số che miệng và mũi
bằng khăn tay, nhất là phụ nữ.
Như thế, trong đoạn phim chúng tôi quay, bạn có thể thấy bằng chứng này, uh,
nơi họ cứ tiếp tục đi qua
bởi vì họ phải đi.
Họ không ưa thích gì lắm việc nhìn vào...
sự tàn bạo.
Có nhiều người đã không tin vào điều này.
Họ đã không tin điều ấy đã xảy ra.
Nhưng chúng tôi có nó trên phim ở đây.
Tôi nghĩ toàn bộ thời gian lúc tôi ở đó,
kinh nghiệm này đã ám ảnh tôi rất nhiều.
Phải mất một thời gian mới vượt qua được.
Đó là một điều mà bạn sẽ không muốn thấy,
bạn sẽ không muốn trải nghiệm thêm một lần nữa.
[Hanks] Nhưng nỗi kinh hoàng của các trại tập trung
đã có tác động tức thời với Art Mainzer.
Sau những gì ông đã thấy, ông mong ước một cuộc sống bình thường.
[Mainzer] Tôi gặp bà ấy ở Paris
một ngày trước khi nổ ra trận Cái Túi.
Bạn có tin hay không, lúc đó chúng tôi đang đi trên đường
và tuyết bắt đầu rơi, tôi và bạn tôi
trông thấy hai cô gái thật đáng yêu đang che dưới một cái ô.
Và chúng tôi lẻn đến che chung ô với họ
và tự giới thiệu mình.
Tôi đã có quyết định
sau khi tôi làm nhiệm vụ tại Buchenwald.
Tôi nói, "Nếu có bao giờ tôi còn sống trở về Pháp,
tôi sẽ ngõ lời cầu hôn với Germaine."
Là một đơn vị nhiếp ảnh, chúng tôi có ba camera 16mm
và môt số phim Speed Graphics để chụp hình tĩnh.
Chúng tôi có vài thùng champagne
mà người Đức đã cướp của người Pháp.
Và thế là chúng tôi đem nó về với nước Pháp.
Và nhiều người Pháp đã có mặt
bởi vì ở vùng ngoại ô Paris này
họ đã chưa từng có một đám cưới trịnh trọng như thế này kể từ khi bị chiếm đóng.
Đối với họ đó quả là một sự kiện.
[Hanks] Đám cưới diễn ra vào tháng 6 một tháng sau ngày Chiến thắng tại châu Âu.
Những hình ảnh này là quà tặng của đơn vị dành cho cô dâu và chú rễ.
Gia đình Mainzers sống cả đời cùng nhau tại Hoa Kỳ
cho đến khi Germaine mất năm 1998
sau gần 53 năm kết hôn.
Iwo Jima, tháng 2, 1945.
Khi quân Mỹ tiến gần hơn đến lãnh thổ Nhật Bản,
chiến sự ở TBD trở nên càng ác liệt hơn.
Bom đạn đã phá nát một phía của cứ điểm chính của Iwo,
Núi Suribachi.
Nhưng phải mất đến năm ngày đẫm máu các người lính TQLC
mới lên được tới đỉnh.
Khi những TQLC bắt đầu dựng lên ngọn cờ của người chinh phục
trên núi Suribachi,
họ vẫn còn gặp phải sức kháng cự.
Nhưng họ rất kiên trì, và ngọn cờ được dựng lên.
Không may là lá cờ không cân đối thích hợp với kỳ tích anh hùng đó.
Phải làm một điều gì đó.
[Hatch] Nó quá nhỏ không ai có thể thấy được.
Vì thế mà vị tướng chỉ huy ở dưới kia
cho rằng chúng tôi nên kiếm một lá cờ lớn hơn.
Thế là họ đến vài chiếc tàu đổ bộ vẫn còn ở đó,
và một trong các chỉ huy tàu nói, "Khi dừng lại tại Trân Châu Cảng,
chúng tôi có được một lá cờ lớn, nhưng chúng tôi chưa bao giờ treo nó."
Cấp trên của tôi đi đến và nói, "Đừng quên phái đi vài người chụp ảnh.
Đây sẽ được xem như lễ thượng kỳ chính thức."
Tôi nhận lệnh và liên lạc với Genaust và Bob Campbell.
Bill Genaust là người quay phim, Bob Campbell chụp hình.
Họ bám theo Rosenthal leo lên núi.
[Hanks] Đó là Joe Rosenthal thuộc thông tấn xã AP,
một phóng viên ảnh dân sự người đã chụp những bức hình này về cuộc đổ bộ.
Đây là những hình ảnh Genaust đã quay vào lần leo thứ hai đó.
Vài ngày sau, ông ấy hi sinh khi đang làm nhiệm vụ.
Ông đã không sống để thấy những hình ảnh mình đã thực hiện.
[Hatch] Người ta thường tranh luận
liệu đây có phải là hình ảnh đầu tiên
hay cái kia mới là đầu tiên,
nhưng Bob Campbell không thích vị trí
mà hai người kia đã đứng,
vì thế ông đi qua một bên, và ông đã có được một tấm ảnh đẹp
của lá cờ đầu tiên được hạ xuống và lá cờ thứ hai dựng lên cùng một lúc.
[Hanks] Tuy nhiên, chính Rosenthal
đã chụp bức ảnh bất tử và một cuộc cuộc tranh cãi kéo dài cả đời,
vì ông đã gửi tất cả hình ảnh của mình về
không được rửa ra và không được nhìn thấy.
[Hatch] Khoảng bốn ngày sau Joe lên tàu đi Guam,
và ông ấy bị hỏi tới tấp bởi cánh báo chí ở đó, họ nói
"Bức ảnh này là gì?"
Họ đã xem nó, nhưng họ muốn biết ông nghĩ thế nào về nó.
Ông nói, "Tôi không biết.
Có thể đó là bức ảnh tôi tạo dáng với những người lính dưới cột cờ
trong tiếng hô 'xung phong' quen thuộc đang đưa súng lên."
Và cái từ "tạo dáng" đó đã tạo ra vấn đề về từ vựng.
Nó lơ lửng ở đó trong suốt rất nhiều, nhiều năm.
Điều ấy chúng tôi đã tranh đấu
suốt 50 năm để cố làm sáng tỏ.
Tôi đã nghĩ vào cuối dịp kỷ niệm lần thứ 50 chúng ta đã giải quyết được nó,
nhưng bây giờ tôi nghĩ có thể nó sẽ tiếp diễn thêm 50 năm nữa.
[Hanks] Sự so sánh giữa đoạn phim quay
và tấm ảnh của Rosenthal thì rất rõ ràng.
Ông ấy đã chụp chính xác cảnh Genaust đã quay
từ chính xác cùng một vị trí.
Cuộc tranh cãi này, ở một mức độ nào đó,
che dấu câu chuyện thật về Iwo Jima: cái giá của nó.
Gần 7.000 lính TQLC đã chết ở đây,
cùng với 21.000 người Nhật.
Các TQLC đã được tặng thưởng 27 Huy chương Danh Dự,
nhiều hơn bất cứ trận chiến nào khác.
Manila, mùa xuân năm 1945.
Không nghi ngờ gì nữa, đó là
"chiến tranh không thương xót," như một sử gia đã gọi nó.
Người Nhật đã phóng hỏa thiêu rụi 70% của thành phố.
Họ đã giết 100.000 thường dân trong cơn hủy diệt điên cuồng.
Hành động trả thù đối với người dân vô tội này
đã được Don Honeyman ghi lại.
[Honeyman] Ngày hôm sau, bộ binh tiến vào thành phố,
và chúng tôi quay được vài cảnh chiến đấu trên đường phố rất rõ.
[Hanks] Sau đó Honeman đi cùng với các lực lượng
bao vây dinh tổng thống ở ngoại ô thành phố.
[Honeymon] Chúng tôi bỏ qua dinh và tiến về phía các khu vườn,
khu vực đó bao gồm cả phía bờ sông bên kia.
Chúng tôi đã chiếm được bờ bắc con sông,
và địch đang giữ bờ nam.
Vì vậy chúng tôi đã dùng xuồng tấn công vượt sông.
Tôi theo dõi một đợt xuồng vượt qua,
và dường như họ không gặp khó khăn gì.
Vì vậy tôi nghĩ là an toàn khi theo đợt thứ hai.
Chúng tôi ra tới giữa giòng,
và quân Nhật bắt đầu bắn vào chúng tôi
từ phía của con sông mà chúng tôi đã tưởng là của phe mình,
điều này chúng tôi nghĩ thật bất tiện.
[Hanks] Quân Mỹ đưa đến các xe thiết giáp lội nước
để đưa quân của họ vào bờ an toàn.
[Honeyman] Chúng tôi đi ngang một người giữ trung liên BAR
người này tình cờ đang nằm chống khuỷu tay
cạnh một tấm bảng viết, "Xin đừng ngắt hoa."
[Hanks] Trong thành phố, chiến sự vẫn diễn ra ác liệt.
Một cứ điểm của quân Nhật đặt tại tòa nghị viện.
[Honeyman] Các khẩu pháo 8 inch xếp hàng cạnh nhau,
đang bắn trực diện thật sự.
Phá sập các tòa nhà từng viên đá một, đúng nghĩa đen.
[Hanks] Bất chấp hỏa lực khủng khiếp nhắm vào họ,
quân Nhật vẫn cố thủ trong tòa dinh thự đổ nát.
Bộ binh sẽ phải trục họ ra.
[Honeman] Hôm sau tôi đi quay
cuộc chuyển giao của chính quyền dân sự
từ tướng MacArthur cho người Phi.
Và rất tự hào ông ấy nói Manila giờ đây an toàn như thế nào.
Còn tôi nói, "Tất cả ngoại trừ tòa nhà nghị viện."
[Hanks] Okinawa, Chủ Nhật Phục Sinh.
Ý định là bắt đầu cuộc tấn công vào Nhật Bản
từ hòn đảo lớn này.
Hơi ngây thơ, Lloyd Durant
quyết định quay một bộ phim về những phóng viên quay phim chiến trường ở đây.
Còn chủ đề nào hay hơn để đưa lên phim
hơn là câu chuyện của những phóng viên quay phim chiến trường,
những người thật sự vào thời đó chưa được biết đến.
Chúng tôi biết cuộc hành quân kế tiếp của chúng tôi sẽ khởi đi ở TBD.
Vì thế tôi nói, "Hãy để tôi ra đó,
"hãy để tôi tìm những người quay phim chúng tôi có ở đó,
"và tôi cho là họ sẽ đang thực hiện nhiệm vụ, cho dù đó là gì,
"và tôi muốn ở đó để ghi hình họ
ghi hình lại hoạt động."
Thế là chúng tôi lên bờ tại Okinawa.
Tôi đã ở đó, làm việc với những người này,
bò trong các hố cá nhân, trườn trên bãi biển
và cố gắng giữ cho cát không vào máy quay
và không vào miệng tôi,
và họ đang cố gắng làm điều tương tự.
Ngoài ra, cũng có vài viên đạn bay quanh đó.
[Hanks] Trận chiến sẽ kéo dài suốt ba tháng.
Trong số thương vong, nhiều nhất trong cuộc chiến,
là một người quay phim.
[Honeyman] Anh ấy là một người quay phim thuộc Hải quân.
Bằng cách nào đó, anh ấy trúng đạn và bị mù,
Người ta đã băng mắt cho anh ngay hiện trường, và một ít băng
vẫn đang rũ xuống.
Dĩ nhiên là anh ấy không thể nhìn thấy.
Họ đưa anh lên mạn một chiếc tàu và anh ấy đứng trên cao,
đưa tay ra nhờ giúp đỡ.
Anh ấy không thể thấy gì cả.
Và các đồng đội anh đã leo lên và đưa anh xuống.
Và lời bình của chúng tôi là,
"Đối với người quay phim này, bộ phim đã kết thúc."
Và chính xác đúng là như vậy.
Anh ấy không bao giờ còn nhìn thấy nữa.
Vào cuối ngày hôm đó, các phi cơ tự sát kamikaze bay đến.
Đây là những con người
sẵn sàng hiến dâng mạng sống mình cho tổ quốc.
Và họ đâm vào chúng tôi.
Hỏa lực phòng không của chúng tôi không ngừng ngăn cản họ.
Và một vấn đề khác của chúng tôi là đạn phòng không của chính chúng tôi rơi xuống
gây ra thiệt hại cho nhiều người chúng tôi
cũng không kém các máy bay tự sát,
bởi vì đạn sẽ đi xuyên thẳng qua nón sắt của bạn,
dĩ nhiên, nếu nó trúng thẳng vào bạn.
[Hanks] Bull Halsey nói,
"Các máy bay kamikaze là thứ vũ khí duy nhất làm tôi sợ trong cuộc chiến."
Đã có hơn 1.300 cuộc tấn công tự sát như thế.
Chúng đã nhấn chìm 26 con tàu và làm hư 300 chiếc khác.
Những hình ảnh ghi lại các cuộc tấn công này
bao gồm một số các cảnh quay đáng kinh ngạc nhất trong cuộc chiến.
Đã có nhiều vụ đâm trượt trong gang tấc và đây là một vụ như thế,
nhưng phần lớn thương vong tại Okinawa
đều được cho là do máy bay tự sát.
Chúng làm hỏng vài hàng không mẫu hạm nhưng không đánh chìm chiếc nào.
Tuy vậy chúng rất kiên trì.
Cuộc tấn công tự sát sau cùng
được tung ra sau khi Nhật đầu hàng.
Những chiếc B-24 này đang bay trên Balikpapan ở Borneo.
Được biết đến như vùng Ploesti của TBD,
khu vực lọc dầu khổng lồ bị không kích suốt 30 ngày liên tục
vào mùa hè 1945.
Người ta đang làm suy yếu nó để chuẩn bị cho điều sẽ là
cuộc tấn công thủy bộ cuối cùng của Thế Chiến II.
Lực lượng Phòng vệ Bờ biển Mỹ vận chuyển quân Úc lên bờ.
Jerry Anker đã có mặt ở đó.
cùng với bạn ông là Jim Lonergan, cũng là một người quay phim.
Ông ta muốn có một bức ảnh của chính mình đang tác nghiệp.
Anker đã chụp giúp một bức ảnh
đã trở nên nổi tiếng trong lịch sử nhiếp ảnh.
Khi các thuyền đổ bộ chạm vào bờ biển
tại Balikpapan, tôi nói,
"Ôi, Chúa ơi, tên ngu ngốc đó!" Và tôi đưa chiếc máy 4x5 lên
và chụp cho anh ta một tấm,
và tôi chỉ chụp cảnh đó một tấm thôi,
và nó đã trở thành tác phẩm đoạt giải.
Nơi đây, vào những ngày cuối của cuộc chiến, Anker đối diện với
một cơ hội chụp ảnh khốc liệt hơn nữa.
[Anker] Lúc đó tôi đang bám theo
một người lính Úc mang súng phun lửa
tôi cho là được khoảng nửa tiếng,
và việc ấy diễn ra khi anh ta bắn
khẩu súng phun lửa vào một căn hầm,
một lính Nhật đang bị bốc cháy bỏ chạy ra ngoài,
và tôi đã có thể ghi hình toàn bộ sự việc.
Cho đến ngày nay,
tôi vẫn còn ngửi thấy mùi khét của cái cơ thể đang cháy đó.
Người lính vô danh đó, chết trong đau đớn cực độ,
mô tả một cách sống động sự tàn nhẫn của chiến tranh.
Hãy nhân số mệnh của anh ta lên 100.000 lần
và các bạn bắt đầu hiểu được Hiroshima và Nagasaki.
Nhưng như thế vẫn chưa đủ,
vì còn nhiều người như thế nữa chết sau đó do nhiễm độc phóng xạ
cũng như đã chết trong các vụ nổ ban đầu.
Người ta nói với chúng ta những mạng sống này được đổi lấy nhiều mạng khác
mà lẽ ra đã có thể mất đi của cả hai phe
trong một cuộc tấn công vào Nhật Bản.
Nhưng có một điều chúng ta biết chắc chắn là
hai quả bom nguyên tử đã mang lại một kết thúc đột ngột cho cuộc chiến
và sau cùng đã dừng sự giết chóc
ở con số 40 triệu.
[Hanks] Tại Nagasaki, cũng như tại các trại tập trung,
những phóng viên ảnh chiến trường có một nhiệm vụ sau cùng phải làm.
Dan McGovern nói thay cho tất cả những ai
đã đi vào ngôi nhà hài cốt này.
Nỗ lực của tôi là...
cho thế giới thấy
điều mà quả bom nguyên tử đã làm với một quốc gia.
Điều nó đã làm với con người.
Trường học Sorayama ở Nagasaki...
Nó đã hút ra ngoài hàng trăm trẻ em qua đường cửa sổ.
Tôi nhớ một cảnh cụ thể mà tôi đã quay,
và tôi đã không hiểu
có điều gì đang xảy ra với một con người cụ thể này.
Ông ta làm tôi nhớ đến một tu sĩ,
hay là một linh mục với cây gậy của mình,
ông ta đang đứng trên một mô đất cao
nhìn lên đồi Nagasaki từ Thung lũng Urakami.
Ông ấy là một chuyên viên phóng xạ tại bệnh viện Nagasaki,
chỉ nằm dưới đồi không xa.
Lúc ấy ông ấy bảo tôi ông đã mất đi người vợ,
và ông đang bị chứng bệnh nhiễm phóng xạ.
Hai ngày sau, ông ấy biến mất.
[Hanks] Nơi người ta đang ngồi khi quả bom phát nổ,
những cái bóng được hằn lại vĩnh viễn.
Với đồ vật cũng tương tự.
Bạn có thể quét sơn phủ lên những cái bóng, nhưng bạn không thể xóa chúng.
[McGovern] Đó là nỗ lực của tôi.
Tôi nghĩ vì chúng tôi đã cho thấy...
những trẻ em với cơ thể bị bỏng,
người ta sẽ phải kêu lên,
"Thôi hãy đừng làm như thế nữa."
[Hanks] Tuy vậy chúng ta vẫn làm.
Những hình ảnh này đã từng được lặp lại trong mọi cuộc chiến
trong hơn nửa thế kỷ qua.
Trẻ em đưa tay cầu cứu chúng ta khi bị bỏ rơi,
nỗi bơ vơ không thể hiểu của chúng.
Những người lính làm mọi điều có thể để an ủi chúng.
Những người đàn ông và những trẻ em này chia sẻ sự gắn kết khủng khiếp của chiến tranh.
Nhưng chẳng bao lâu những người lính sẽ lại ra đi.
Họ sẽ không biết gì về số phận của những trẻ mồ côi này
mà với chúng họ đã có lúc sẻ chia lòng nhân ái.
Những đoạn phim này lẽ ra nên bảo đảm nhiều thế kỷ hòa bình.
Nhưng chúng không làm thế.
Nhưng có thể là sau khi việc quay phim ngừng lại,
những phóng viên chiến trường có được những giờ thanh thản nhất.
Text: WTC-SWE NKT dịch. Tháng 11, 2011.